Με τη συνεργασία του ΔΟΑΕ και του FAO, η χώρα στρέφεται στην τεχνική των στείρων εντόμων και στη βελτίωση ποικιλιών για να θωρακίσει την παραγωγή 5 εκατ. τόνων φρούτων
Η ετήσια παραγωγή περίπου 5 εκατομμυρίων τόνων εσπεριδοειδών στην Τουρκία —η οποία περιλαμβάνει πορτοκάλια, λεμόνια και γκρέιπφρουτ— βρίσκεται αντιμέτωπη με έντονες προκλήσεις εξαιτίας των ακραίων καιρικών φαινομένων, όπως ο καύσωνας και ο παγετός, αλλά και των επαναλαμβανόμενων εξάρσεων από επιβλαβείς οργανισμούς. Οι παράγοντες αυτοί πλήττουν άμεσα τις αποδόσεις των καλλιεργειών, την ποιότητα των καρπών και το εισόδημα των παραγωγών, οδηγώντας τη χώρα στην αξιοποίηση της πυρηνικής τεχνολογίας σε άμεση συνεργασία με τον Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ / IAEA) και τον Οργανισμό Τροφίμων και Γεωργίας των Ηνωμένων Εθνών (FAO).
Στο πεδίο της γενετικής βελτίωσης, κομβικό επίτευγμα αποτελεί η ανάπτυξη ποικιλιών λεμονιών χωρίς κουκούτσια μέσω μεταλλαξογένεσης (mutation breeding), προσφέροντας προϊόντα υψηλότερης εμπορικής αξίας που ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις της σύγχρονης αγοράς.
Στο μέτωπο της φυτοπροστασίας, το μεγαλύτερο πρόβλημα στις ακτές του Αιγαίου και της Μεσογείου προκαλεί η μύγα της Μεσογείου, ένα έντομο-μάστιγα του οποίου οι προνύμφες τρέφονται με τη σάρκα του καρπού καταστρέφοντας τη συγκομιδή. Προκειμένου να περιοριστεί η χρήση χημικών φυτοφαρμάκων και να ικανοποιηθεί η ζήτηση για καθαρότερα προϊόντα, εφαρμόζεται η Τεχνική του Στείρου Εντόμου (SIT). Πρόκειται για μια φιλική προς το περιβάλλον μέθοδο που βασίζεται στη μαζική εκτροφή και στείρωση αρσενικών εντόμων με ακτινοβολία, τα οποία στη συνέχεια απελευθερώνονται στους οπωρώνες· ζευγαρώνοντας με τα άγρια θηλυκά δεν δίνουν απογόνους, με αποτέλεσμα τη σταδιακή συρρίκνωση του πληθυσμού του εντόμου.
Τα αποτελέσματα των ερευνών στην Τουρκία είναι εντυπωσιακά: το Ινστιτούτο Προστασίας Φυτών Bornova, σε δοκιμαστική εφαρμογή της μεθόδου SIT τα έτη 2024 και 2025, απελευθέρωσε ένα εκατομμύριο στείρα αρσενικά σε πιλοτικό οπωρώνα 250 στρεμμάτων κοντά στη Σμύρνη, επιτυγχάνοντας μείωση κατά 95% στον πληθυσμό των άγριων θηλυκών. Με οδηγό αυτή την επιτυχία, το πρόγραμμα επεκτείνεται πλέον σε επιχείρηση μεγάλης κλίμακας σε έκταση 20.000 στρεμμάτων (2.000 εκταρίων) στην κοιλάδα Menderes, θέτοντας γερές βάσεις για τη βιωσιμότητα και την ανταγωνιστικότητα του κλάδου.