Τι προβλέπει η εγκύκλιος για επαγγελματίες αγρότες, νεοεισερχόμενους και κατόχους εκμεταλλεύσεων
Η εγγραφή στο Μητρώο Αγροτών και Αγροτικών Εκμεταλλεύσεων (ΜΑΑΕ) αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για την υποβολή της Ενιαίας Αίτησης Ενίσχυσης (ΕΑΕ), ήδη από το τρέχον έτος, όπως διευκρινίζει εγκύκλιος του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων. Παράλληλα, η υποχρέωση εγγραφής για κάθε φορολογικό έτος επεκτείνεται σε όλα τα φυσικά και νομικά πρόσωπα που ασκούν αγροτική δραστηριότητα, ακόμη και εάν δεν υποβάλλουν αίτηση ενίσχυσης.
Σύμφωνα με την εγκύκλιο, η εγγραφή αποδεικνύεται με την έκδοση σχετικής βεβαίωσης, ενώ προηγείται και της εγγραφής του υπόχρεου σε άλλα τομεακά μητρώα του υπουργείου. Το νέο πλαίσιο προβλέπει ψηφιακή και αυτοματοποιημένη διαδικασία, με αξιοποίηση στοιχείων από άλλα πληροφοριακά συστήματα του Δημοσίου.
Για τους επαγγελματίες αγρότες, βασική διευκρίνιση αφορά τα δικαιολογητικά που εξετάζονται για την εγγραφή με στοιχεία του φορολογικού έτους 2025. Λαμβάνεται υπόψη μόνο η ΕΑΕ του 2025 και όχι εκείνη του 2026, η οποία μέχρι πρόσφατα χρησιμοποιούνταν για την απόδειξη της συνέχισης της δραστηριότητας.
Η αλλαγή συνδέεται με το γεγονός ότι η εγγραφή στο ΜΑΑΕ πρέπει πλέον να προηγείται της υποβολής της φετινής ΕΑΕ. Ο έλεγχος της συνέχισης της αγροτικής δραστηριότητας και της ασφάλισης μεταφέρεται σε δεύτερο χρόνο.
Ειδικότερα, πριν από την έναρξη των φορολογικών δηλώσεων για τα εισοδήματα του 2026, η αρμόδια υπηρεσία θα αποστείλει στην ΑΑΔΕ αρχείο επαγγελματιών αγροτών για την προσυμπλήρωση των κωδικών 037–038. Θα προηγηθεί διασταύρωση με τα στοιχεία της ΕΑΕ και του e-ΕΦΚΑ για το 2026.
Για όσους επιθυμούν να εγγραφούν ως νεοεισερχόμενοι επαγγελματίες αγρότες και υποβάλλουν για πρώτη φορά ΕΑΕ, προβλέπεται διαδικασία δύο σταδίων. Αρχικά εγγράφονται στο ΜΑΑΕ ως «ασκούντες αγροτική δραστηριότητα». Αφού υποβάλουν την ΕΑΕ, καταθέτουν νέα αίτηση στο Μητρώο για την απόκτηση της ιδιότητας του νεοεισερχόμενου επαγγελματία αγρότη.
Η εγκύκλιος διευκρινίζει επίσης ότι, για νεοεισερχόμενους που έχουν υποβάλει ΕΑΕ του 2025 ή του 2026, η αποστολή των ΑΦΜ στην ΑΑΔΕ για τη συμπλήρωση των κωδικών 037–038 της δήλωσης φορολογικού έτους 2025 προϋποθέτει έναρξη εργασιών εντός του 2026 ή νωρίτερα και ενεργή δραστηριότητα, χωρίς διακοπή ή παύση.
Διαφορετικές περιπτώσεις προβλέπονται για τους κατόχους αγροτικής εκμετάλλευσης. Όταν υπάρχει ΕΑΕ του 2025, αυτή εξετάζεται μαζί με τα οικονομικά στοιχεία του ίδιου φορολογικού έτους, εφόσον ο ενδιαφερόμενος είχε ενταχθεί στο κανονικό ή στο ειδικό καθεστώς ΦΠΑ το 2025 ή προγενέστερα.
Εάν δεν είχε υποβληθεί ΕΑΕ το 2025, λαμβάνεται υπόψη η αίτηση του 2026, σε συνδυασμό με τα οικονομικά στοιχεία του 2025 και με την ίδια προϋπόθεση ως προς την ένταξη σε καθεστώς ΦΠΑ. Για όσους ξεκίνησαν αγροτική δραστηριότητα το 2026, εξετάζονται η ΕΑΕ και τα οικονομικά στοιχεία του 2026.
Για τη χορήγηση βεβαίωσης ως επαγγελματία αγρότη ή κατόχου αγροτικής εκμετάλλευσης απαιτείται να προκύπτει αγροτική δραστηριότητα και από το έντυπο Ε3. Συγκεκριμένα, πρέπει να εμφανίζονται έσοδα από πωλήσεις αγροτικών προϊόντων ή έξοδα για αγορά αγροεφοδίων, για το φορολογικό έτος στο οποίο αφορά η βεβαίωση. Ελέγχονται επίσης η έναρξη εργασιών στην ΑΑΔΕ και οι σχετικοί Κωδικοί Αριθμοί Δραστηριότητας.
Ξεχωριστή κατηγορία αποτελούν οι «ασκούντες αγροτική δραστηριότητα». Σε αυτήν μπορούν να εγγράφονται, υπό τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις, εργάτες γης, αλιεργάτες και ιχθυεργάτες, ρητινοσυλλέκτες και δασεργάτες που διαθέτουν εργόσημα, ανεξάρτητα από το εάν υποβάλλουν ΕΑΕ.
Η κατηγορία καλύπτει επίσης ομάδες παραγωγών που δεν έχουν υποβάλει ΕΑΕ με τον ΑΦΜ της ομάδας, εφόσον όλα τα μέλη τους είναι εγγεγραμμένα ως επαγγελματίες αγρότες για το ίδιο φορολογικό έτος. Περιλαμβάνει ακόμη τους αποκαλούμενους «αφανείς» αγρότες, οι οποίοι δεν έχουν ενταχθεί στο ειδικό ή στο κανονικό καθεστώς και εμφανίζονται με αυτή την ιδιότητα στο Ε3, ώστε να μπορούν να υποβάλουν τη φετινή αίτηση ενίσχυσης.
Προβλέπονται, τέλος, περιπτώσεις εγγραφής προσώπων που υποβάλλουν για πρώτη φορά ΕΑΕ ή δεν έχουν εγγραφεί στο ΜΑΑΕ το τρέχον ή το προηγούμενο έτος, όπως κληρονόμοι λόγω θανάτου και περιπτώσεις μεταβιβάσεων, με τις προϋποθέσεις που ορίζει η εγκύκλιος.
Το υπουργείο υπενθυμίζει ότι, για τις διαδικασίες του ΜΑΑΕ, δεν γίνονται αποδεκτές ούτε εξετάζονται ΕΑΕ που έχουν υποβληθεί μετά τη λήξη του ημερολογιακού έτους στο οποίο αφορούν.
* Δείτε ΕΔΩ την εγκύκλιο