Ορόσημο για την κτηνοτροφία με χρήση CRISPR, στόχος η ανθεκτικότητα στη ζέστη και την κλιματική αλλαγή
Τη γέννηση των πρώτων γενετικά τροποποιημένων μοσχαριών στη χώρα ανακοίνωσε η βραζιλιάνικη αγροτική ερευνητική υπηρεσία Embrapa, στο πλαίσιο ερευνητικού προγράμματος που υλοποιήθηκε σε συνεργασία με την Brazilian Angus Association. Τα μοσχάρια προήλθαν από έμβρυα που γονιμοποιήθηκαν in vitro και αποτελούν σημαντικό σταθμό για τον κτηνοτροφικό τομέα της Βραζιλίας.
Συνολικά γεννήθηκαν πέντε μοσχάρια φυλής Angus μεταξύ τέλους Μαρτίου και αρχών Απριλίου 2025. Τα πρώτα αποτελέσματα δείχνουν ότι σε τουλάχιστον δύο από αυτά η γονιδιακή επεξεργασία ήταν επιτυχής. Η γενετική ανάλυση, που πραγματοποιήθηκε από την Embrapa Gado de Leite στη Μίνας Ζεράις, επιβεβαίωσε ότι τα ζώα φέρουν το επιθυμητό χαρακτηριστικό του κοντού και λείου τριχώματος, το οποίο προσφέρει αυξημένη αντοχή στις υψηλές θερμοκρασίες.
Το έργο στοχεύει στη δημιουργία βοοειδών που να προσαρμόζονται καλύτερα στη ζέστη και στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, αξιοποιώντας την τεχνολογία γονιδιακής επεξεργασίας CRISPR/Cas9. Η συγκεκριμένη μέθοδος θεωρείται καινοτόμος για την κτηνοτροφική παραγωγή, καθώς μπορεί να βελτιώσει την ευζωία των ζώων και την παραγωγικότητά τους, μειώνοντας το θερμικό στρες σε τροπικά και υποτροπικά κλίματα.
Σύμφωνα με τον ερευνητή της Embrapa, Luiz Sérgio de Almeida Camargo, η τεχνολογία CRISPR/Cas9 λειτουργεί ως «γενετικό ψαλίδι» που επιτρέπει την ακριβή τροποποίηση συγκεκριμένων αλληλουχιών DNA. Όπως εξήγησε, η μέθοδος βασίζεται σε έναν φυσικό μηχανισμό που απαντάται στα βακτήρια και μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τη βελτίωση της υγείας, της ευζωίας και οικονομικά σημαντικών χαρακτηριστικών των ζώων.
Η γονιδιακή παρέμβαση επικεντρώθηκε στο γονίδιο του υποδοχέα της προλακτίνης, το οποίο σχετίζεται με τη ρύθμιση της θερμοκρασίας του σώματος στα βοοειδή. Οι μεταλλάξεις στο συγκεκριμένο γονίδιο οδηγούν σε κοντύτερο και πιο λείο τρίχωμα, χαρακτηριστικό που απαντά φυσικά σε φυλές προσαρμοσμένες σε θερμά κλίματα της Λατινικής Αμερικής, αλλά απουσιάζει από καθαρόαιμες, υψηλής απόδοσης φυλές όπως η Angus και η Holstein.
Η γονιδιακή επεξεργασία πραγματοποιήθηκε σε έμβρυα με τη μέθοδο της ηλεκτροδιάτρησης ζυγωτών, κατά την οποία σύντομοι ηλεκτρικοί παλμοί επιτρέπουν την είσοδο των μορίων επεξεργασίας στο κύτταρο. Η τεχνική αυτή θεωρείται λιγότερο επεμβατική, πιο πρακτική και οικονομικά αποδοτικότερη σε σχέση με άλλες μεθόδους.
Όπως σημειώνει η Embrapa, η νέα γραμμή Angus αναμένεται να εμφανίζει μειωμένη ευαισθησία στο θερμικό στρες και βελτιωμένη παραγωγική και αναπαραγωγική απόδοση σε θερμά και υγρά περιβάλλοντα. Η διατήρηση των βασικών παραγωγικών χαρακτηριστικών της φυλής, σε συνδυασμό με αυξημένη ανθεκτικότητα στη ζέστη, θεωρείται στρατηγικό πλεονέκτημα για τη βραζιλιάνικη κτηνοτροφία, ενόψει και των προβλέψεων για την κλιματική αλλαγή.