Ρήγμα για ξεχωριστή συμφωνία ενόψει της 14ης Υπουργικής Διάσκεψης στο Καμερούν
Σε ανοιχτή αντιπαράθεση με τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται η Ινδία στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων για το βαμβάκι στον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου (ΠΟΕ). Η Ινδία ζητά μια ισορροπημένη και αυτόνομη συμφωνία, που να αντιμετωπίζει ταυτόχρονα την εγχώρια στήριξη, την πρόσβαση στις αγορές και την αναπτυξιακή βοήθεια, ενώ ΗΠΑ και ΕΕ επιμένουν ότι το ζήτημα του βαμβακιού πρέπει να ενταχθεί σε μια ευρύτερη συμφωνία για τη μεταρρύθμιση της αγροτικής πολιτικής και όχι να εξεταστεί μεμονωμένα.
Οι αντικρουόμενες αυτές προσεγγίσεις τέθηκαν στο τραπέζι κατά την 24η Ειδική Συζήτηση για το Βαμβάκι στο πλαίσιο της Επιτροπής Γεωργίας του ΠΟΕ, η οποία πραγματοποιήθηκε τον Νοέμβριο του 2025 και αποτυπώθηκε επισήμως σε έκθεση της Γραμματείας του ΠΟΕ στις 21 Ιανουαρίου. Οι διαβουλεύσεις εντάσσονται στην εντατικοποίηση των επαφών ενόψει της 14ης Υπουργικής Διάσκεψης του ΠΟΕ (MC14), που έχει προγραμματιστεί για αργότερα φέτος στο Καμερούν.
Σύμφωνα με τα πρακτικά των συζητήσεων, το βαμβάκι εξακολουθεί να αποτελεί ένα από τα πιο ευαίσθητα ζητήματα στις παγκόσμιες εμπορικές διαπραγματεύσεις. Πρόκειται για βασική καλλιέργεια διαβίωσης για εκατομμύρια μικρούς αγρότες σε χώρες της Αφρικής και της Ασίας, ενώ ταυτόχρονα συγκαταλέγεται στα πλέον επιδοτούμενα αγροτικά προϊόντα διεθνώς, κυρίως από μεγάλες παραγωγούς χώρες, όπως επισημαίνεται σε σχετικό έγγραφο του ΠΟΕ.
Η Ινδία τόνισε ότι το βαμβάκι είναι κρίσιμο για τα εισοδήματα και την αγροτική ανάπτυξη των αναπτυσσόμενων και λιγότερο ανεπτυγμένων χωρών, σημειώνοντας ότι η πρόοδος στο συγκεκριμένο μέτωπο παραμένει περιορισμένη, παρά τις δεσμεύσεις που έχουν αναληφθεί από τις υπουργικές αποφάσεις του Μπαλί και του Ναϊρόμπι. Όπως υπογράμμισε, προσφέρει ήδη αδασμολόγητη πρόσβαση σε όλες τις δασμολογικές γραμμές βαμβακιού και καλύπτει το 98,2% των δασμολογικών γραμμών για εισαγωγές από λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες, ζητώντας παράλληλα αυστηρότερους κανόνες για τις στρεβλωτικές επιδοτήσεις των μεγάλων παραγωγών.
Η χώρα είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος παραγωγός βαμβακιού παγκοσμίως, με περίπου το ένα τέταρτο της παγκόσμιας παραγωγής. Η καλλιέργεια εκτείνεται σε περίπου 13 εκατ. εκτάρια και στηρίζει σχεδόν 60 εκατ. ανθρώπους. Παρά ταύτα, η παραγωγή εμφανίζει διακυμάνσεις: την περίοδο 2024-25 διαμορφώθηκε σε 29,4 εκατ. δεμάτια των 170 κιλών, έναντι 33,6 εκατ. δεματίων το 2022-23 και 31,1 εκατ. το 2021-22. Η συνολική διαθεσιμότητα βαμβακιού, συμπεριλαμβανομένων αποθεμάτων και εισαγωγών, ανήλθε σε 35,74 εκατ. δεμάτια έως το τέλος της περιόδου στις 30 Σεπτεμβρίου 2025.
Οι εξαγωγές για το 2024-25 εκτιμώνται σε 1,8 εκατ. δεμάτια, αντανακλώντας περιορισμένες αποστολές λόγω στενότερης εγχώριας προσφοράς και αυξημένης παγκόσμιας μεταβλητότητας, ενώ η συνολική εγχώρια ζήτηση μειώθηκε από 35,45 εκατ. δεμάτια το οικονομικό έτος 2024 σε 33,60 εκατ. το 2025, σύμφωνα με το ινδικό υπουργείο Κλωστοϋφαντουργίας.
Εμπορικοί αναλυτές εκτιμούν ότι η αντιπαράθεση για το βαμβάκι εξελίσσεται σε κρίσιμη δοκιμασία για το κατά πόσο η MC14 θα μπορέσει να αποφέρει απτά και ουσιαστικά αποτελέσματα υπέρ των αναπτυσσόμενων και λιγότερο ανεπτυγμένων χωρών.