Ευλογιά: Όταν ο χειμώνας περνά, αλλά τα ερωτήματα μένουν
Η εικόνα που μεταφέρεται από τον κτηνοτροφικό κόσμο τις τελευταίες εβδομάδες είναι είναι ανησυχητική, ο χρόνος περνά χωρίς να παράγεται ουσιαστικό αποτέλεσμα στο μέτωπο της ευλογιάς, ενώ η αίσθηση αβεβαιότητας εντείνεται αντί να υποχωρεί. Η προσωρινή κάμψη των κρουσμάτων, που καταγράφηκε μέσα στον χειμώνα, δεν εκλαμβάνεται από τους παραγωγούς ως ένδειξη ελέγχου της νόσου, αλλά ως μια εποχική ανάπαυλα. Και αυτό καθιστά την ερχόμενη άνοιξη σημείο έντονης αγωνίας.
Στις κτηνοτροφικές περιοχές, η συζήτηση δεν περιστρέφεται γύρω από το αν το πρόβλημα υποχώρησε, αλλά γύρω από το αν υπάρχει σχέδιο για την επόμενη φάση. Οι παραγωγοί επισημαίνουν ότι δεν έχει παρουσιαστεί ένα σαφές πλαίσιο πρόληψης και διαχείρισης για την περίοδο αυξημένης κινητικότητας των ζώων, όταν οι κλιματικές συνθήκες ευνοούν την επανεμφάνιση της νόσου. Το κενό αυτό τροφοδοτεί φόβο και, σε ορισμένες περιπτώσεις, οδηγεί σε πρακτικές εκτός θεσμικού πλαισίου.
Σύμφωνα με μαρτυρίες από τον κλάδο, παράνομοι εμβολιασμοί πραγματοποιούνται χωρίς επίσημες οδηγίες και χωρίς κάλυψη, ως πράξη αυτοπροστασίας απέναντι σε ένα ενδεχόμενο νέο κύμα. Δεν πρόκειται για οργανωμένη επιλογή, αλλά για απόρροια ανασφάλειας: όταν δεν υπάρχουν ξεκάθαρες κατευθύνσεις, οι παραγωγοί προσπαθούν να καλύψουν μόνοι τους το κενό. Το αποτέλεσμα, ωστόσο, είναι ένα επικίνδυνο πεδίο ασάφειας, τόσο υγειονομικής όσο και νομικής, που απειλεί να περιπλέξει ακόμη περισσότερο την κατάσταση.
Ακόμη πιο δραματική είναι η πραγματικότητα για όσους έχουν ήδη χάσει τα κοπάδια τους. Για αυτούς, η κρίση δεν αφορά τον φόβο ενός μελλοντικού πλήγματος, αλλά τη συνέχιση μιας παρατεταμένης οικονομικής ασφυξίας. Υπάρχουν περιπτώσεις κτηνοτρόφων που βρίσκονται πάνω από έναν χρόνο χωρίς κανένα εισόδημα, χωρίς να έχει ανοίξει στην πράξη ο δρόμος για ανασύσταση των εκμεταλλεύσεών τους. Την ίδια στιγμή, οι υποχρεώσεις παραμένουν ενεργές: δάνεια έχουν κοκκινίσει, λογαριασμοί ρεύματος έχουν διακοπεί, ενώ οφειλές προς την εφορία και τα ασφαλιστικά ταμεία συσσωρεύονται.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, τα ερωτήματα που τίθενται από τον κλάδο αποκτούν κεντρική σημασία. Αν και όταν επιτραπεί η ανασύσταση των κοπαδιών, με ποια χρηματοδότηση θα γίνει; Υπό ποιους όρους; Και ποιοι θα μπορέσουν να ανταποκριθούν, όταν σήμερα αδυνατούν να εξασφαλίσουν φορολογική ή ασφαλιστική ενημερότητα; Για πολλούς, το ενδεχόμενο επιστροφής στην παραγωγή μοιάζει θεωρητικό, αν δεν συνοδευτεί από ένα ρεαλιστικό χρηματοδοτικό και διοικητικό πλαίσιο.
Η συσσωρευμένη αυτή αβεβαιότητα έχει μετατραπεί σε βαθιά ψυχολογική πίεση και η αγανάκτηση δίνει τη θέση της σε μια σιωπηλή απελπισία, με παραγωγούς να δηλώνουν ότι νιώθουν εγκαταλελειμμένοι σε μια κρίση που ξεπερνά τις δικές τους δυνατότητες διαχείρισης. Το ζήτημα της ευλογιάς, όπως μας επισημαίνουν στο Agrocapital , δεν είναι πλέον μόνο υγειονομικό. Έχει εξελιχθεί σε ζήτημα αξιοπιστίας και κοινωνικής συνοχής, με άμεσες συνέπειες για τη βιωσιμότητα της κτηνοτροφίας.
Καθώς η άνοιξη πλησιάζει, το ζητούμενο για τον κτηνοτροφικό κόσμο δεν είναι πια ο χρόνος, αλλά η κατεύθυνση. Οι παραγωγοί δεν ζητούν υποσχέσεις ούτε γενικές διαβεβαιώσεις· ζητούν σαφείς κανόνες, προβλεψιμότητα και ένα πλαίσιο που να τους επιτρέπει να σταθούν ξανά στα πόδια τους χωρίς να ρισκάρουν την ίδια τους την επιβίωση όπως μας μετέφεραν κτηνοτρόφοι στο Agrocapital απο την περιοχη της Αιτωολακαρνανίας. Όσο αυτές οι απαντήσεις καθυστερούν, η πίεση μεταφέρεται αθόρυβα από τη διαχείριση της νόσου στη συνοχή του ίδιου του κλάδου.
Η επόμενη περίοδος θα λειτουργήσει ως δοκιμασία όχι μόνο για τις αντοχές των εκμεταλλεύσεων, αλλά και για την αξιοπιστία της πολιτείας απέναντι σε έναν παραγωγικό τομέα που έχει ήδη πληρώσει βαρύ τίμημα. Οι κτηνοτρόφοι γνωρίζουν ότι οι λύσεις στη γεωργία και την κτηνοτροφία δεν είναι ποτέ απλές, γνωρίζουν όμως επίσης πότε η αβεβαιότητα παύει να είναι συγκυριακή και μετατρέπεται σε παράγοντα εγκατάλειψης. Και αυτό είναι ένα όριο που, όπως προειδοποιούν οι ίδιοι, δεν πρέπει να ξεπεραστεί.