Συστάσεις για προετοιμασία σε Ευρώπη έως και 4°C θερμότερη – Προειδοποιήσεις για ανεπαρκή μέτρα και αυξανόμενο κόστος καταστροφών
Η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να αρχίσει να καταρτίζει συγκεκριμένα σχέδια για να αντιμετωπίσει τις συνέπειες μιας υπερθέρμανσης έως και 4 βαθμών Κελσίου, προειδοποίησαν την Τρίτη οι επιστημονικοί σύμβουλοι της ΕΕ για το κλίμα.
Η εκτίμηση σημαίνει ότι ο κόσμος ενδέχεται να κινηθεί προς αύξηση της θερμοκρασίας που θα ξεπεράσει κατά πολύ τους στόχους της Συμφωνίας του Παρισιού, με σοβαρές επιπτώσεις για την κοινωνία, την οικονομία και τα οικοσυστήματα της Ευρώπης. «Το κλίμα της Ευρώπης αλλάζει γρήγορα. Δεν είναι ένας μακρινός ή αφηρημένος κίνδυνος», δήλωσε ο Ottmar Edenhofer, πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Επιστημονικού Συμβουλίου για την Κλιματική Αλλαγή.
Καθώς ο πλανήτης θερμαίνεται, ακραία καιρικά φαινόμενα όπως πλημμύρες και ξηρασίες αποτελούν αυξανόμενη απειλή. Τα τελευταία χρόνια δεκάδες χιλιάδες Ευρωπαίοι πέθαναν σε καύσωνες και εκατοντάδες σε πλημμύρες, ενώ το ετήσιο κόστος αποκατάστασης καταστροφών ανέρχεται κατά μέσο όρο στα 45 δισ. ευρώ.
Προετοιμασία για 4°C θερμότερη Ευρώπη
Σύμφωνα με τους επιστήμονες, οι προσπάθειες της ΕΕ για προσαρμογή στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής παραμένουν ανεπαρκείς και κατακερματισμένες, χωρίς κοινό όραμα. Η ΕΕ θα πρέπει να σχεδιάσει πολιτικές με βάση το σενάριο ότι η Ευρώπη μπορεί να είναι έως 4°C θερμότερη μέχρι το 2100 σε σχέση με την προβιομηχανική εποχή.
Το συμβούλιο προτείνει επίσης καθορισμό δεσμευτικών στόχων προσαρμογής, ενσωμάτωση των κλιματικών κινδύνων στον προϋπολογισμό και κοινή βάση εκτιμήσεων κινδύνου. Οι συστάσεις έρχονται σε μια περίοδο που η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επεξεργάζεται νέο πλαίσιο για την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή, αναμενόμενο προς το τέλος του έτους.
Παράλληλα, οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι η ΕΕ διαθέτει εκτεταμένη νομοθεσία για τη μείωση εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, αλλά δεν υπάρχουν αντίστοιχοι στόχοι για την προσαρμογή. Οι κίνδυνοι διαφέρουν σημαντικά μεταξύ των 27 χωρών και εντός των συνόρων τους, κάτι που δυσκολεύει τον σχεδιασμό ενιαίων πολιτικών.
Αυξανόμενοι κίνδυνοι και κόστος
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, η νότια Ευρώπη θα αντιμετωπίσει συχνότερες και εντονότερες ξηρασίες όσο αυξάνεται η θερμοκρασία, ενώ μέτρα προσαρμογής όπως αλλαγή καλλιεργειών ή καλύτερη διαχείριση νερού μπορούν να μειώσουν τις επιπτώσεις. Ωστόσο, όσο η υπερθέρμανση επιδεινώνεται, αυξάνεται ο κίνδυνος περιοχές και οικονομικοί τομείς να μην μπορούν πλέον να προσαρμοστούν.
Οι επιστήμονες τονίζουν ότι οι προσπάθειες μείωσης εκπομπών παραμένουν κρίσιμες, αλλά η προσαρμογή είναι επίσης απαραίτητη για τον περιορισμό των κινδύνων. Προτείνουν ακόμη «stress tests» σε σενάρια μεγαλύτερης θέρμανσης, δεδομένων των αβεβαιοτήτων στις διεθνείς προσπάθειες περιορισμού των εκπομπών.
Το συμβούλιο επέκρινε επίσης την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για χαλάρωση ορισμένων υποχρεώσεων περιβαλλοντικής αναφοράς, σημειώνοντας ότι μπορεί να αποδυναμωθεί η διαχείριση κλιματικών κινδύνων στην οικονομία της ΕΕ.