Οι δραματικές μειώσεις σε Αυστραλία και Αργεντινή, η δυναμική άνοδος της Ρουμανίας στη Μέση Ανατολή και το μερικό «μπλόκο» των εισαγωγών από το Καζακστάν διαμορφώνουν ένα νέο σκηνικό για το 2026-27.
Η παγκόσμια αγορά σιτηρών για την περίοδο 2026-2027 βρίσκεται αντιμέτωπη με έντονες γεωγραφικές διαφοροποιήσεις και προκλήσεις. Ενώ οι παραδοσιακοί «γίγαντες» του Νοτίου Ημισφαιρίου, όπως η Αυστραλία και η Αργεντινή, μετρούν σημαντικές απώλειες λόγω κλιματικών αντιξοοτήτων και αυξημένου κόστους παραγωγής, η περιοχή της Μαύρης Θάλασσας –και ειδικότερα η Ρουμανία– κερδίζει διαρκώς έδαφος σε στρατηγικές αγορές. Την ίδια στιγμή, εσωτερικές πιέσεις και πλεονάσματα αναγκάζουν χώρες όπως το Καζακστάν να λάβουν μέτρα προστατευτισμού για τη θωράκιση των εγχώριων παραγωγών τους.
Κατακόρυφη πτώση της παραγωγής σε Αυστραλία και Αργεντινή
Η Αυστραλία, μετά από μια χρονιά με ιστορικά ρεκόρ, έρχεται αντιμέτωπη με μια σκληρή πραγματικότητα. Σύμφωνα με τις επίσημες εκτιμήσεις του ABARES, η σοδειά του αυστραλιανού σιταριού αναμένεται να υποχωρήσει κατά 26% στους 26,7 εκατομμύρια τόνους. Η κατακόρυφη αυτή πτώση οφείλεται στην έντονη ξηρασία που έπληξε τις βόρειες καλλιεργητικές ζώνες, σε συνδυασμό με την αύξηση της τιμής της ουρίας (λιπάσματος) κατά 80% λόγω των γεωπολιτικών εντάσεων στη Μέση Ανατολή. Οι αγρότες μείωσαν τις εκτάσεις σποράς σιταριού κατά 12% και στράφηκαν στο κριθάρι, γεγονός που αναμένεται να επιφέρει μείωση 9% στη συνολική αξία των γεωργικών εξαγωγών της χώρας.
Παρόμοιο είναι το σκηνικό και στην Αργεντινή, όπου η τρέχουσα συγκομιδή εξελίσσεται μετ' εμποδίων. Οι παρατεταμένες ξηρασίες και οι όψιμοι παγετοί περιόρισαν σημαντικά τις αποδόσεις των καλλιεργειών στο νότιο τμήμα της χώρας, ενώ οι πρόσφατες έντονες βροχοπτώσεις καθυστερούν τις εργασίες στα χωράφια. Οι αναλυτές έχουν ήδη προχωρήσει σε υποβάθμιση των προβλέψεων για το τελικό μέγεθος της σοδειάς, επιβεβαιώνοντας ότι το Νότιο Ημισφαίριο θα πιέσει φέτος την παγκόσμια προσφορά σιτηρών.
Η Ρουμανία κυριαρχεί στις αγορές της Μέσης Ανατολής και Βόρειας Αφρικής (MENA)
Στον αντίποδα, η Ρουμανία εκμεταλλεύεται τις εξαιρετικές της αποδόσεις και τις ανταγωνιστικές τιμές της, εδραιώνοντας τη θέση της στις αγορές MENA. Παρά τις ανοδικές τάσεις των ευρωπαϊκών τιμών λόγω των προβλέψεων για καύσωνα στη Δυτική Ευρώπη, το ρουμανικό σιτάρι παραμένει η πιο ελκυστική επιλογή. Η χώρα αναδείχθηκε ως ένας από τους μεγάλους νικητές στον πρόσφατο διαγωνισμό της Αλγερίας (OAIC) για την παράδοση φορτίων τον Αύγουστο. Παράλληλα, για τη σεζόν 2025/26, η Σαουδική Αραβία αποτελεί τον νούμερο ένα προορισμό για το ρουμανικό σιτάρι με ιστορικό ρεκόρ εξαγωγών στους 1,7 εκατομμύρια τόνους, καθώς η Ρουμανία ξεκινά τη νέα της συγκομιδή με προβλέψεις για αποδόσεις πολύ πάνω από τον μέσο όρο της τελευταίας πενταετίας.
Η κυριαρχία της γειτονικής Ρουμανίας και οι αναταράξεις στη Μαύρη Θάλασσα επηρεάζουν άμεσα την ελληνική αγορά, η οποία παρουσιάζει παραδοσιακά ελλειμματικό ισοζύγιο στο μαλακό σιτάρι (το οποίο χρησιμοποιείται στην αρτοποιία). Οι Έλληνες εισαγωγείς και αλευροβιομήχανοι στρέφουν το βλέμμα τους στις βαλκανικές ροές για να συγκρατήσουν το κόστος. Παράλληλα, οι εγχώριοι παραγωγοί σκληρού σιταριού στην Κεντρική και Βόρεια Ελλάδα επιδιώκουν να εκμεταλλευτούν το διεθνές ανοδικό κανάλι των τιμών για να πετύχουν καλύτερες τιμές σταθεροποίησης για τη δική τους σοδειά.
Το Καζακστάν επιβάλλει μερικό «Μπλόκο» στις εισαγωγές σιτηρών
Στην Κεντρική Ασία, η στρατηγική αλλάζει ριζικά. Η κυβέρνηση του Καζακστάν ανακοίνωσε την επιβολή μερικής απαγόρευσης στις εισαγωγές σιταριού με ισχύ από τον Ιούλιο, ένα μέτρο που σχεδιάζεται να διαρκέσει έξι μήνες. Όπως δήλωσε ο αναπληρωτής Υπουργός Γεωργίας, Αζάτ Σουλτάνοφ, η απόφαση ελήφθη εξαιτίας των τεράστιων μεταβατικών αποθεμάτων που έχουν συσσωρευτεί στη χώρα και απαιτούν αποθηκευτικό χώρο, αλλά και για να στηριχθούν οι εγχώριοι παραγωγοί απέναντι στις φθηνότερες εισαγωγές από τη Ρωσία. Από τους περιορισμούς αυτούς θα εξαιρεθούν μόνο οι αδειοδοτημένοι μύλοι, οι πτηνοτροφικές επιχειρήσεις και η Εθνική Εταιρεία Τροφίμων.