Ελαιόλαδο και ελιές στη μάχη των δασμών μεταξύ ΕΕ και ΗΠΑ

Οι Βρυξέλλες ζητούν την εξαίρεσή τους από την επιβάρυνση 15%

Την απαλλαγή του ευρωπαϊκού ελαιολάδου και των επιτραπέζιων ελιών από τον αμερικανικό δασμό 15% επιδιώκει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, εντείνοντας τις διαπραγματεύσεις της με την Ουάσιγκτον για τη βελτίωση των όρων πρόσβασης στην αγορά των Ηνωμένων Πολιτειών.

Οι Βρυξέλλες έχουν αποστείλει στην αμερικανική πλευρά έναν ευρύ κατάλογο προϊόντων για τα οποία θεωρούν ότι υπάρχουν περιθώρια μείωσης ή πλήρους κατάργησης των δασμών. Η συνολική αξία των ευρωπαϊκών εξαγωγών που καλύπτει η σχετική πρόταση εκτιμάται σε περίπου 150 δισ. ευρώ.

Στον αγροδιατροφικό κατάλογο περιλαμβάνονται, εκτός από το ελαιόλαδο και τις ελιές, κρασιά, μπύρες, αποστάγματα, τυριά και άλλα γαλακτοκομικά προϊόντα, ζυμαρικά, τρούφες, μανιτάρια και αλλαντικά. Πρόκειται για προϊόντα με ισχυρή ευρωπαϊκή ταυτότητα και σημαντική παρουσία στην αμερικανική αγορά.

Ο εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για θέματα Εμπορίου, Όλοφ Γκιλ, επιβεβαίωσε ότι βρίσκονται σε εξέλιξη ενεργές διαπραγματεύσεις για πρόσθετες μειώσεις και εξαιρέσεις, σημειώνοντας ότι υπάρχει πολιτική βούληση και από τις δύο πλευρές για πρόοδο.

Η συμφωνία του 15%

Το ισχύον εμπορικό πλαίσιο προβλέπει ενιαίο ανώτατο δασμολογικό συντελεστή 15% για τη μεγάλη πλειονότητα των προϊόντων που εξάγονται από την Ευρωπαϊκή Ένωση στις Ηνωμένες Πολιτείες. Η συμφωνία άφησε, ωστόσο, ανοιχτή τη δυνατότητα διεύρυνσης των εξαιρέσεων για προϊόντα που θεωρούνται κρίσιμα για τις οικονομίες και τις αλυσίδες εφοδιασμού των δύο πλευρών.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει από την πλευρά της δεσμευτεί να καταργήσει τους δασμούς σε αμερικανικά βιομηχανικά προϊόντα και να διευκολύνει την πρόσβαση σειράς αγροτικών και μεταποιημένων προϊόντων στην ευρωπαϊκή αγορά. Οι Βρυξέλλες ζητούν τώρα από την Ουάσιγκτον να προχωρήσει σε αντίστοιχες παραχωρήσεις.

Η Κομισιόν υποστηρίζει ότι τα προϊόντα που προτείνονται για εξαίρεση είναι δύσκολο να αντικατασταθούν, έχουν περιορισμένες εναλλακτικές πηγές προμήθειας ή είναι απαραίτητα για σημαντικούς παραγωγικούς κλάδους των ΗΠΑ.

Για τον ευρωπαϊκό αγροδιατροφικό τομέα, η έκβαση των διαπραγματεύσεων θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική. Το πρόσθετο κόστος του 15% επιβαρύνει την τελική τιμή, περιορίζει την ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών προϊόντων και δημιουργεί πίεση τόσο στους εξαγωγείς όσο και στους Αμερικανούς εισαγωγείς.

Ισπανία, Ιταλία και Γαλλία συγκαταλέγονται στις χώρες που πιέζουν περισσότερο για την εξαίρεση των εμβληματικών αγροδιατροφικών προϊόντων τους. Για το ελαιόλαδο και τις ελιές, η αμερικανική αγορά έχει ιδιαίτερη βαρύτητα και η κατάργηση του δασμού θα μπορούσε να βελτιώσει ουσιαστικά τις προοπτικές των ευρωπαϊκών εξαγωγών.