Η αρμόδια Επιτροπή της Βουλής ενέκρινε επί της αρχής το νομοσχέδιο για την ΕΥΔΑΠ και την ΕΥΑΘ, με επίκεντρο τους 700 φορείς, τους ΤΟΕΒ και τους ΓΟΕΒ
Βαθιά αλλαγή στο σημερινό, κατακερματισμένο σύστημα διαχείρισης του νερού προωθεί η κυβέρνηση, με το σχετικό νομοσχέδιο για την επέκταση των αρμοδιοτήτων της ΕΥΔΑΠ και της ΕΥΑΘ να εγκρίνεται κατά πλειοψηφία επί της αρχής από την αρμόδια Επιτροπή της Βουλής.
Στο επίκεντρο της συζήτησης βρέθηκαν οι περισσότεροι από 700 οργανισμοί διαχείρισης νερού που λειτουργούν σήμερα στη χώρα, στους οποίους περιλαμβάνονται διαφορετικοί φορείς ύδρευσης και άρδευσης, καθώς και οι ΤΟΕΒ και ΓΟΕΒ. Ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου υποστήριξε ότι το σημερινό μοντέλο δεν μπορεί να αποτελέσει τη βάση για το μέλλον, καθώς χαρακτηρίζεται από κατακερματισμό, εκτεταμένες διαρροές, σπατάλη νερού και άνιση ποιότητα υπηρεσιών.
Ο υπουργός διευκρίνισε ότι δεν παρουσιάζουν όλοι οι οργανισμοί την ίδια εικόνα, αναγνωρίζοντας ότι ορισμένοι έχουν καταφέρει να λειτουργήσουν αποτελεσματικά. Ωστόσο, παρουσίασε ως ευρωπαϊκή κατεύθυνση τη δημιουργία λιγότερων και ισχυρότερων φορέων, με οικονομίες κλίμακας, τεχνική επάρκεια και μεγαλύτερη δυνατότητα χρηματοδότησης. Ανέφερε χαρακτηριστικά το παράδειγμα της Ολλανδίας, όπου οι οργανισμοί διαχείρισης νερού μειώθηκαν από 2.000 σε 24.
Απέναντι στην κυβερνητική επιχειρηματολογία, εκπρόσωποι της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και των εργαζομένων εξέφρασαν έντονες επιφυλάξεις για τις υποχρεωτικές συνενώσεις, τη διατήρηση του δημόσιου χαρακτήρα του νερού και την αποτίμηση των δημοτικών δικτύων. Δήμαρχοι ζήτησαν οι μεταβιβάσεις να είναι προαιρετικές και η αξία των υποδομών να μην προσδιορίζεται από τον φορέα που πρόκειται να τις παραλάβει.
Ιδιαίτερα αιχμηρή ήταν η τοποθέτηση των εργαζομένων της ΕΥΑΘ, οι οποίοι υποστήριξαν ότι η επέκταση των δύο εισηγμένων εταιρειών δημιουργεί ερωτήματα για τον μελλοντικό έλεγχο του νερού. Ο πρόεδρος του σωματείου ανέφερε στην Επιτροπή ότι η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ κατέχει περίπου το 12% της ΕΥΔΑΠ, ενώ η γαλλική Veolia ελέγχει περίπου το 5,5% της ΕΥΑΘ. Κατά την εκτίμησή του, η διεύρυνση των αρμοδιοτήτων των δύο εταιρειών ενδέχεται να ενισχύσει έμμεσα την παρουσία ιδιωτικών συμφερόντων στη διαχείριση των δικτύων ύδρευσης. Η αναφορά αυτή καταγράφηκε ως θέση των εργαζομένων και αποτέλεσε βασικό σημείο της κριτικής τους προς το νομοσχέδιο.
Παράλληλα, επιστημονικοί και αυτοδιοικητικοί φορείς επισήμαναν ότι η αντιμετώπιση της λειψυδρίας απαιτεί ενιαίο και επιστημονικά τεκμηριωμένο σχεδιασμό, χωρίς όμως να αποδυναμωθούν οι τοπικές δομές και η γνώση που διαθέτουν για τις ανάγκες κάθε περιοχής. Ιδιαίτερη σημασία για τον αγροτικό τομέα έχει το γεγονός ότι η λειψυδρία αποκτά πλέον μόνιμα και διαρθρωτικά χαρακτηριστικά, επηρεάζοντας άμεσα την άρδευση, την παραγωγή και την περιφερειακή ανάπτυξη.
Η κυβέρνηση παρουσιάζει τη μεταρρύθμιση ως μέρος μιας νέας εθνικής πολιτικής, η οποία περιλαμβάνει έργα αντιμετώπισης εκτάκτων αναγκών, εθνική στρατηγική για το νερό, νέα διοικητική αρχιτεκτονική και συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων.
Το κρίσιμο ερώτημα για τον αγροτικό κόσμο είναι πλέον πώς θα ενταχθούν οι ΤΟΕΒ και οι ΓΟΕΒ στη νέα αρχιτεκτονική, ποιοι οργανισμοί θα διατηρήσουν την αυτονομία τους και ποιος θα αναλάβει το κόστος εκσυγχρονισμού των γερασμένων αρδευτικών δικτύων.