CBAM και λιπάσματα: Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ζητά την κατάργηση της ρήτρας προσωρινής εξαίρεσης
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο τάχθηκε στις 15 Σεπτεμβρίου υπέρ της διαγραφής του άρθρου 27α από τον κανονισμό για τον Μηχανισμό Συνοριακής Προσαρμογής Άνθρακα (CBAM), μιας διάταξης που θα επέτρεπε στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή να αναστέλλει προσωρινά την εφαρμογή του μηχανισμού σε συγκεκριμένα προϊόντα, εφόσον προκαλούνταν σοβαρές διαταραχές στην ευρωπαϊκή αγορά.
Η εξέλιξη έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τον αγροτικό τομέα, καθώς τα αζωτούχα λιπάσματα περιλαμβάνονται στον CBAM και το άρθρο 27α είχε συζητηθεί ως πιθανή δικλίδα σε περίπτωση απότομης επιβάρυνσης των τιμών. Η θέση του Κοινοβουλίου δεν αποτελεί ακόμη τελική νομοθεσία. Το Συμβούλιο της ΕΕ έχει προτείνει τη διατήρηση της δυνατότητας προσωρινών εξαιρέσεων, με αυστηρότερους όρους, και πλέον το ζήτημα περνά στις διοργανικές διαπραγματεύσεις μεταξύ Κοινοβουλίου, Συμβουλίου και Επιτροπής.
Η Ολομέλεια ενέκρινε τη διαπραγματευτική της θέση για τις αλλαγές στον CBAM με 464 ψήφους υπέρ, 50 κατά και 159 αποχές.
Η συζήτηση για το κόστος των λιπασμάτων έχει ενταθεί από τις αρχές του 2026, καθώς η πλήρης εφαρμογή του CBAM επηρεάζει τις εισαγωγές λιπασμάτων και συνεπώς αποτελεί έναν ακόμη παράγοντα που μπορεί να επηρεάσει το κόστος παραγωγής στην ευρωπαϊκή γεωργία.
Η τελική μορφή της διάταξης θα προκύψει από τις διαπραγματεύσεις των ευρωπαϊκών θεσμών, οι οποίες θα καθορίσουν εάν και υπό ποιες προϋποθέσεις θα υπάρχει δυνατότητα παρέμβασης σε περίπτωση σοβαρής διαταραχής της αγοράς.