Οι τιμές λιπαντικών πιέζονται στην Ευρώπη και ο λογαριασμός του πετρελαίου φτάνει στη συντήρηση του τρακτέρ
Η περιορισμένη προσφορά πρώτων υλών για λιπαντικά στην Ευρώπη αυξάνει την πίεση στο κόστος παραγωγής τους, καθώς οι διαταραχές στις παραδόσεις από τη Μέση Ανατολή επιβαρύνουν τον εφοδιασμό. Η εξέλιξη δημιουργεί κίνδυνο πρόσθετων δαπανών συντήρησης των μηχανημάτων ενόψει της καλλιεργητικής περιόδου 2026–2027, χωρίς να έχει τεκμηριωθεί μέχρι στιγμής ενιαίο ποσοστό αύξησης στην εγχώρια αγορά.
Του Γ. Παπαδόπουλου
Οι τιμές λιπαντικών επηρεάζονται από το κόστος και τη διαθεσιμότητα των βασικών ελαίων, αλλά και από τις μεταφορές και τις αποφάσεις παραγωγής των διυλιστηρίων. Η πίεση διαφέρει ανά κατηγορία, με τις μεγαλύτερες δυσκολίες να εντοπίζονται στις βάσεις Group III, οι οποίες χρησιμοποιούνται σε συνθετικά λιπαντικά, σύμφωνα με ανάλυση της ICIS που δημοσιεύθηκε στην Infineum.
Η γερμανική εταιρεία εμπορίας πρώτων υλών DYM Resources ανέφερε την 1η Οκτωβρίου ότι οι περιορισμένες εισαγωγές από τη Μέση Ανατολή, τα αυξημένα έξοδα μεταφοράς και οι εργασίες συντήρησης ευρωπαϊκών μονάδων δυσχεραίνουν την προμήθεια Group III. Σύμφωνα με την εταιρεία, οι τιμές στην Ευρώπη ξεπέρασαν σε ορισμένες περιπτώσεις τα 4.000 ευρώ ανά τόνο, από περίπου 1.000 ευρώ πριν από την κρίση.
Τα ποσά αφορούν συγκεκριμένη κατηγορία πρώτης ύλης και εκτίμηση προμηθευτή. Δεν αποτελούν μέσο όρο για όλα τα βασικά έλαια ούτε υποδηλώνουν αντίστοιχη αύξηση στην τιμή των συσκευασμένων λιπαντικών που πωλούνται στην Ελλάδα.
Στην προσφορά επιδρούν και τα περιθώρια της διύλισης. Ο Michael Connolly, επικεφαλής ανάλυσης διύλισης και βασικών λιπαντικών της ICIS, ανέφερε ότι η υψηλή κερδοφορία του diesel ενισχύει το κίνητρο των διυλιστηρίων να δίνουν προτεραιότητα στα καύσιμα έναντι των βασικών λιπαντικών. Ο μηχανισμός αυτός μπορεί να επιβραδύνει την αποκατάσταση της προσφοράς, ακόμη και όταν βελτιώνονται οι μεταφορές.
Η εξέλιξη προσθέτει μια ακόμη διάσταση στην αναταραχή της αγοράς πετρελαίου, καθώς η επιβάρυνση της γεωργίας μπορεί να επεκταθεί από την κατανάλωση καυσίμων στη συντήρηση του εξοπλισμού.
Στην ελληνική αγορά, ενδεικτικές ηλεκτρονικές καταχωρίσεις για συσκευασίες λιπαντικών 20 λίτρων εμφάνιζαν τιμές από 89 έως 130 ευρώ, ανάλογα με το προϊόν και τις προδιαγραφές του, πριν από τυχόν έξοδα μεταφοράς. Η διαθεσιμότητα διέφερε ανά κατάστημα, με ορισμένα προϊόντα να προσφέρονται κατόπιν παραγγελίας.
Οι τιμές αυτές αποτυπώνουν μέρος της διαθέσιμης προσφοράς, χωρίς να τεκμηριώνουν το ύψος πιθανών ανατιμήσεων, καθώς απαιτείται σύγκριση με προηγούμενες τιμές των ίδιων προϊόντων. Διαφορετικές είναι επίσης οι απαιτήσεις για λάδια κινητήρα και λιπαντικά μετάδοσης ή υδραυλικών συστημάτων, επομένως η τιμή ανά λίτρο δεν αρκεί για ασφαλή σύγκριση.
Στις ΗΠΑ, η Costco περιόρισε τον Σεπτέμβριο τις αγορές συγκεκριμένου συνθετικού λιπαντικού σε δύο συσκευασίες εβδομαδιαίως, σύμφωνα με το Associated Press. Δεν έχει τεκμηριωθεί αντίστοιχο μέτρο στην ελληνική αγορά.
Ουσιαστικά η συζήτηση για την ενεργειακή ακρίβεια επικεντρώνεται στα καύσιμα, παραμένει προς αποτίμηση η επίδραση των λιπαντικών στο κόστος των αγροτικών εισροών. Συγκρίσιμα τιμολόγια, νέοι τιμοκατάλογοι και χρόνοι παράδοσης από προμηθευτές θα δείξουν σε ποιον βαθμό η ευρωπαϊκή στενότητα μεταφέρεται στις δαπάνες των εκμεταλλεύσεων.