Κρίσιμη σύνοδος στο Χόμπαρτ για τη δημιουργία θαλάσσιας προστατευόμενης ζώνης στην Ανταρκτική Χερσόνησο και τη βιώσιμη διαχείριση του κριλ έως το 2030
Σε άμεση δράση καλεί τις κυβερνήσεις η παγκόσμια πρωτοβουλία Antarctica2030, ζητώντας να μπει τέλος σε μια δεκαετία αδράνειας γύρω από τη σωτηρία του Νότιου Ωκεανού. Ενόψει της κρίσιμης διεθνούς συνόδου της CCAMLR στο Χόμπαρτ της Τασμανίας (19–30 Οκτωβρίου), το διακύβευμα είναι η επίσημη θέσπιση της Θαλάσσιας Προστατευόμενης Περιοχής (MPA) στην Ανταρκτική Χερσόνησο, καθώς και η χάραξη δεσμευτικού οδικού χάρτη με ορίζοντα το 2030.
Αν και η Επιτροπή είχε δεσμευτεί ήδη από το 2009 για ένα ολοκληρωμένο δίκτυο προστατευόμενων θαλάσσιων ζωνών, από το 2016 δεν έχει εγκριθεί καμία νέα περιοχή. Παρ' όλα αυτά, έπειτα από εντατικές διπλωματικές επαφές μηνών ανάμεσα σε κράτη, παραγωγικούς φορείς και περιβαλλοντικές οργανώσεις, διαφαίνεται πλέον πρόσφορο έδαφος για μια ιστορική συμφωνία που θα τιμήσει τη μακρά παράδοση διεθνούς συνεργασίας στην περιοχή.
Ο Νότιος Ωκεανός αποτελεί τον βασικό «πνεύμονα» και ρυθμιστή του παγκόσμιου κλίματος, απορροφώντας τεράστιες ποσότητες άνθρακα και τροφοδοτώντας τα θαλάσσια ρεύματα ολόκληρου του πλανήτη. Η προστασία του κρίνεται κατεπείγουσα, ιδιαίτερα στην Ανταρκτική Χερσόνησο (έκτασης 456.000 τ.χλμ.), έναν τόπο μοναδικής βιοποικιλότητας όπου αποικίες πιγκουίνων, φώκιες και φάλαινες απειλούνται ταυτόχρονα από την κλιματική κρίση και την εντατική αλιεία.
Κεντρικός άξονας της πρότασης είναι η θέσπιση Ζώνης Γενικής Προστασίας όπου θα απαγορεύεται αυστηρά η αλίευση κριλ κοντά σε παράκτιους τόπους αναπαραγωγής και διατροφής, σε συνδυασμό με εποχικούς περιορισμούς σε ευρύτερες ζώνες. Η ανάγκη αυτή γίνεται ακόμη πιο επιτακτική μετά το γεγονός ότι το 2026 το ανώτατο ετήσιο όριο αλιευμάτων κριλ εξαντλήθηκε μήνες νωρίτερα, για δεύτερη διαδοχική χρονιά.
Πέρα από την Ανταρκτική Χερσόνησο, στο τραπέζι παραμένουν και οι προτάσεις για την Ανατολική Ανταρκτική και τη Θάλασσα Γουέντελ, οι οποίες μπορούν να θωρακίσουν εκατομμύρια τετραγωνικά χιλιόμετρα. Όπως επισημαίνουν τα στελέχη της πρωτοβουλίας, η απόφαση του Χόμπαρτ μπορεί να αποτελέσει τον θεμέλιο λίθο για την επίτευξη του παγκόσμιου στόχου προστασίας του 30% των ωκεανών έως το 2030.