Με τροπολογία επιχειρείται το ξεμπλοκάρισμα των ενισχύσεων που πάγωσε το σφάλμα 54350
Με τροπολογία που κατατέθηκε σε πρόσφατο νομοσχέδιο επιχειρείται να δοθεί λύση σε ένα πρόβλημα που είχε προκαλέσει έντονη ανησυχία σε παραγωγούς και μελετητές ΟΣΔΕ, καθώς το σφάλμα με κωδικό 54350 οδηγούσε σε αυτόματο αποκλεισμό αγροτεμαχίων από τις ενισχύσεις της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής.
Από την πλευρά του, ο βουλευτής Στάθης Κωνσταντινίδης υπενθύμισε ότι είχε αναδείξει εγκαίρως το ζήτημα, μέσα από επανειλημμένες παρεμβάσεις αλλά και με Κοινοβουλευτική Ερώτηση προς τους συναρμόδιους υπουργούς. Όπως σημείωσε, είχε επισημάνει την έκταση του προβλήματος και τις σοβαρές συνέπειες που προκαλούσε στους παραγωγούς της Περιφερειακής Ενότητας Κοζάνης, ζητώντας την ανάληψη κάθε αναγκαίας πρωτοβουλίας για την άμεση επίλυσή του. Η κατάθεση της τροπολογίας εμφανίζεται, έτσι, ως θεσμική απάντηση σε ένα πρόβλημα που είχε ήδη λάβει διαστάσεις στην πράξη, απειλώντας να στερήσει κρίσιμες ενισχύσεις από αγρότες με πραγματική παραγωγική δραστηριότητα.
Το ζήτημα αφορά εκτάσεις που δηλώνονται κανονικά στο Ολοκληρωμένο Σύστημα Διαχείρισης και Ελέγχου, έχουν καλλιεργηθεί τα τελευταία χρόνια και βρίσκονται σε πραγματική παραγωγική χρήση, αλλά στις μη οριστικοποιημένες πρώτες εγγραφές του Εθνικού Κτηματολογίου εμφανίζονται ως ακίνητα με αρχικό δικαιούχο κυριότητας το Ελληνικό Δημόσιο. Αυτή η τεχνική εμπλοκή, όπως είχε αναδείξει πρώτο το Agrocapital, απειλούσε να αφήσει εκτός πληρωμών παραγωγούς που εξακολουθούν να καλλιεργούν τις συγκεκριμένες εκτάσεις.
Η προτεινόμενη διάταξη προβλέπει ότι, μέχρι την οριστικοποίηση των πρώτων εγγραφών του Κτηματολογίου, τα αγροτεμάχια αυτά μπορούν να θεωρούνται ότι βρίσκονται στη διάθεση του παραγωγού για τις ανάγκες εφαρμογής των παρεμβάσεων και των καθεστώτων ενίσχυσης της ΚΑΠ. Βασική προϋπόθεση είναι να είναι καταχωρημένα στο ΟΣΔΕ τα τρία τελευταία έτη πριν από το έτος ενίσχυσης και να αποδεικνύεται ότι σε αυτά ασκείται ενεργή γεωργική δραστηριότητα.
Η σημασία της ρύθμισης είναι πρακτική και άμεση. Δεν αλλάζει το ιδιοκτησιακό καθεστώς, δεν αναγνωρίζει δικαιώματα κυριότητας και δεν επηρεάζει τις διαδικασίες του Κτηματολογίου ή τυχόν δικαστικές εκκρεμότητες. Αντιθέτως, επιχειρεί να αποσυνδέσει προσωρινά την καταβολή των αγροτικών ενισχύσεων από ένα μη οριστικοποιημένο ιδιοκτησιακό ζήτημα, ώστε να μη χαθούν πληρωμές για εκτάσεις που καλλιεργούνται στην πράξη.
Σύμφωνα με την αιτιολογική έκθεση, η ρύθμιση αποσκοπεί στη διασφάλιση της συνέχισης των ενισχύσεων για αγροτεμάχια στα οποία υπάρχει αποδεδειγμένη παραγωγική χρήση, χωρίς να προδικάζεται η τελική κρίση για την κυριότητα. Παράλληλα, προβλέπεται ότι όσο οι συγκεκριμένες εκτάσεις τελούν υπό καθεστώς ενίσχυσης, δεν θα επιβάλλονται διοικητικά μέτρα και κυρώσεις από το Δημόσιο για την αγροτική χρήση τους, ενώ αναστέλλεται και η εκτέλεση σχετικών διοικητικών πράξεων που έχουν ήδη εκδοθεί.
Η διάταξη αφορά και τις εκκρεμείς αιτήσεις ενίσχυσης του έτους υποβολής 2025, στοιχείο που της δίνει άμεσο χαρακτήρα για τους παραγωγούς που βρίσκονται ήδη αντιμέτωποι με τον κίνδυνο απώλειας πληρωμών. Στην πράξη, η τροπολογία έρχεται να κλείσει ένα κενό ανάμεσα στο ΟΣΔΕ και το Κτηματολόγιο, το οποίο, αν παρέμενε ανοικτό, θα μπορούσε να μετατρέψει μια διοικητική ασυμφωνία σε σοβαρή απώλεια εισοδήματος.
Το πολιτικό βάρος της υπόθεσης δεν είναι αμελητέο. Σε μια περίοδο κατά την οποία οι αγρότες αναμένουν με αγωνία τις πληρωμές, κάθε τεχνικό σφάλμα που μπλοκάρει ενισχύσεις αποκτά κοινωνικές και οικονομικές διαστάσεις. Η τροπολογία δείχνει ότι η κυβέρνηση αναγνωρίζει το πρόβλημα και επιχειρεί να το αντιμετωπίσει θεσμικά, πριν η δυσλειτουργία μετατραπεί σε νέο μέτωπο αντιπαράθεσης με τον αγροτικό κόσμο.
Η πραγματική καλλιέργεια και η σταθερή δήλωση στο ΟΣΔΕ δεν πρέπει να ακυρώνονται από μια προσωρινή εκκρεμότητα του Κτηματολογίου. Αυτό ακριβώς επιχειρεί να κατοχυρώσει η νέα ρύθμιση, προστατεύοντας τις ενισχύσεις χωρίς να ανοίγει ζήτημα ιδιοκτησίας.