FAO: Η Ευρώπη αλλάζει τακτική – Η μάχη για γεωργία, τρόφιμα και κλίμα

Η ΕΕ ενισχύει τον συντονισμό της στον FAO με επίκεντρο One Health, - Τι σημαίνει η νέα συνεργασία ΕΕ–FAO για τη γεωργία.

Του Γ. Παπαδόπουλου

Η ΕΕ επιχειρεί να ενισχύσει την παρουσία και την επιρροή της στον FAO, φέρνοντας πιο κοντά τις ευρωπαϊκές αποστολές στη Ρώμη με τον μηχανισμό λήψης αποφάσεων στις Βρυξέλλες. Στο τραπέζι βρίσκονται πλέον ζητήματα που αγγίζουν άμεσα και την ευρωπαϊκή γεωργία, κλιματική αλλαγή, επισιτιστική ασφάλεια, υγεία ανθρώπων και ζώων, βιοοικονομία και η ευρύτερη μεταρρύθμιση του συστήματος του ΟΗΕ.

Η συνεργασία ΕΕ–FAO φαίνεται να περνά σε μια περισσότερο πολιτική και στρατηγική φάση. Επικεφαλής των ευρωπαϊκών αποστολών στη Ρώμη συναντήθηκαν αυτή την εβδομάδα με την Ομάδα Εργασίας AGRI–FAO του Συμβουλίου στις Βρυξέλλες, μαζί με υψηλόβαθμα στελέχη της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Εξωτερικής Δράσης και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Το ζητούμενο δεν ήταν απλώς ο καλύτερος συντονισμός πριν από τις επόμενες συνεδριάσεις του FAO. Η Ευρώπη αναζητεί έναν πιο ενιαίο τρόπο παρέμβασης σε έναν οργανισμό που αποκτά ολοένα μεγαλύτερο βάρος στις διεθνείς αποφάσεις για τα τρόφιμα, το κλίμα, τη γεωργία και τις επενδύσεις.

Σύμφωνα με όσα τέθηκαν στη συζήτηση, ιδιαίτερο βάρος δόθηκε στην προσέγγιση «One Health – Μία Υγεία», που συνδέει την υγεία ανθρώπων, ζώων, φυτών και οικοσυστημάτων, αλλά και στις συνέπειες της κλιματικής αλλαγής για την αγροτική παραγωγή και την παγκόσμια επισιτιστική ασφάλεια.

Η επιλογή της συγκεκριμένης ατζέντας δεν είναι τυχαία. Ο FAO διοργανώνει στη Ρώμη, από 21 έως 23 Σεπτεμβρίου 2026, παγκόσμια διάσκεψη για την εφαρμογή του One Health στα αγροδιατροφικά συστήματα, με επίκεντρο μεταξύ άλλων τη βιοασφάλεια, τις ζωονόσους, την υγεία του εδάφους, την ασφάλεια των τροφίμων και την ανθεκτικότητα της γεωργίας.

Παράλληλα, στο ευρωπαϊκό τραπέζι μπήκε η δημιουργία μιας ανταγωνιστικής αλλά βιώσιμης βιοοικονομίας, η κοινωνική προστασία στις αγροτικές περιοχές και ο ρόλος που θα πρέπει να διαδραματίσει ο FAO στη μεταρρύθμιση του ευρύτερου συστήματος των Ηνωμένων Εθνών.

Η συζήτηση έρχεται να προστεθεί σε μια ευρύτερη κινητικότητα στις σχέσεις Βρυξελλών και FAO. Το Agrocapital είχε ήδη καταγράψει τη νέα στρατηγική συνεργασία των δύο πλευρών για τις επενδύσεις στην αγροδιατροφή και τη βιοοικονομία, αλλά και την προσπάθεια του FAO να κινητοποιήσει δημόσια και ιδιωτικά κεφάλαια για την αγροτική παραγωγή. Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και η συζήτηση για την ανθεκτικότητα των αγροτικών αγορών και την επισιτιστική ασφάλεια.

Ενδιαφέρον έχει και η αντίδραση που ακολούθησε τη συνάντηση. Στελέχη και παράγοντες του ευρύτερου διεθνούς αγροδιατροφικού και θεσμικού χώρου χαιρέτισαν δημόσια την προσπάθεια στενότερου συντονισμού μεταξύ Ρώμης και Βρυξελλών, υπογραμμίζοντας ότι μια περισσότερο ενιαία ευρωπαϊκή παρουσία μπορεί να ενισχύσει τη συνεργασία ΕΕ, ΟΗΕ και FAO σε μια περίοδο κατά την οποία οι πιέσεις στα συστήματα τροφίμων αυξάνονται.

Και εδώ βρίσκεται ίσως η πραγματική σημασία της συνάντησης. Η συζήτηση δεν αφορά μόνο το πόσο δυνατή θα είναι η ευρωπαϊκή φωνή στον FAO, αλλά και προς ποια κατεύθυνση θα επιχειρήσει η ΕΕ να στρέψει την παγκόσμια αγροτική πολιτική. Από τη χρηματοδότηση και την κλιματική ανθεκτικότητα έως τη βιοασφάλεια και τη βιοοικονομία, οι αποφάσεις που λαμβάνονται σε αυτό το επίπεδο καταλήγουν αργά ή γρήγορα στο χωράφι.