Εθνικό στοίχημα στη Μοζαμβίκη για την πατάτα: Σχέδιο 20 αγροκτημάτων για να σπάσει το μονοπώλιο των εισαγωγών

Η χώρα επιδιώκει τη μείωση της εξάρτησης από τη Νότια Αφρική — Πώς η Μποτσουάνα, η Ναμίμπια και η Ζιμπάμπουε χαράσσουν το δικό τους μονοπάτι στον αγροτικό προστατευτισμό της Αφρικής.

Στην ανακοίνωση ενός φιλόδοξου αγροτικού σχεδίου προχώρησε η κυβέρνηση της Μοζαμβίκης, στοχεύοντας στη δημιουργία τουλάχιστον 20 νέων εξειδικευμένων γεωργικών εκμεταλλεύσεων. Στόχος της πρωτοβουλίας είναι να μειωθεί η συντριπτική εξάρτηση της εγχώριας αγοράς, καθώς πάνω από το 70% της κατανάλωσης πατάτας εισάγεται από τη γειτονική Νότια Αφρική. Ο Υπουργός Εμπορίου, António Crispos, υπογράμμισε ότι η χώρα οφείλει να διαφοροποιήσει άμεσα τις πηγές εφοδιασμού της, επισημαίνοντας ότι η ανάπτυξη παραγωγικών πυρήνων σε περιοχές όπως η Μοάμπα (επαρχία Μαπούτο) και η Ινχαμπάνε μπορεί να περιορίσει τις εισαγωγές κατά 40% έως 50%, εξοικονομώντας παράλληλα πολύτιμους πόρους σε ξένο συνάλλαγμα.

Παρά τη βούληση για αυτάρκεια, η ηγεσία του Υπουργείου Οικονομίας ξεκαθάρισε ότι δεν πρόκειται να επιβληθούν διοικητικοί περιορισμοί στις εισαγωγές προτού η εγχώρια παραγωγή καταστεί ικανή να καλύψει πλήρως την εθνική ζήτηση. Ο António Crispos χαρακτήρισε τυχόν πρόωρη απαγόρευση ως «απατηλό μέτρο», προειδοποιώντας ότι μια τέτοια κίνηση θα προκαλούσε άμεσες ελλείψεις στα ράφια και κατακόρυφη αύξηση των τιμών για τους καταναλωτές. Αντίθετα, η κυβερνητική στρατηγική εστιάζει στην ουσιαστική στήριξη των παραγωγών μέσω της παροχής πιστοποιημένων ποιοτικών σπόρων, αγροτικών εφοδίων και του συντονισμού των εμπλεκόμενων κρατικών φορέων.

Η προσπάθεια της Μοζαμβίκης εντάσσεται σε ένα ευρύτερο κύμα αγροτικού προστατευτισμού στη Νότια Αφρική. Χώρες όπως η Μποτσουάνα και η Ναμίμπια έχουν εφαρμόσει αυστηρές απαγορεύσεις εισαγωγών σε νωπά προϊόντα και πατάτες από τη Νότια Αφρική, προκειμένου να αναγκάσουν την ντόπια αγορά να απορροφήσει την εγχώρια σοδειά. Παράλληλα, η Ζιμπάμπουε εφαρμόζει περιοδικές απαγορεύσεις εισαγωγών κηπευτικών, επιτρέποντας την είσοδο ξένων προϊόντων μόνο όταν καταγράφονται ελλείψεις στην εσωτερική αγορά.

Αν και οι απαγορεύσεις εισαγωγών στη Μποτσουάνα και τη Ναμίμπια ενίσχυσαν τους τοπικούς καλλιεργητές, οδήγησαν συχνά σε σημαντικές ελλείψεις στα ράφια των σουπερμάρκετ και αυξήσεις τιμών όταν η τοπική παραγωγή δεν επαρκούσε. Αναγνωρίζοντας αυτούς τους κινδύνους, η Μοζαμβίκη επιλέγει μια πιο προσεκτική και σταδιακή μετάβαση: πρώτα επενδύει στη μηχανοποίηση, στις υποδομές και στην αύξηση της σοδειάς και στη συνέχεια θα εξετάσει περιορισμούς, αποφεύγοντας να πλήξει την αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών.