Εμπορικές συμφωνίες ΕΕ: «Ώθηση» στις εξαγωγές αγροδιατροφικών προϊόντων

Το αυξανόμενο δίκτυο εμπορικών συμφωνιών της ΕΕ βοηθά τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις να έχουν πρόσβαση σε νέες εξαγωγικές αγορές και δημιουργεί ένα πιο προβλέψιμο εμπορικό και επενδυτικό περιβάλλον, σύμφωνα με έκθεση που δημοσιεύθηκε σήμερα. Η έκτη ετήσια έκθεση σχετικά με την εφαρμογή και την επιβολή της πολιτικής της ΕΕ για το εμπόριο και την οικονομική ασφάλεια, η οποία καλύπτει το έτος 2025, καταλήγει στο συμπέρασμα ότι οι εμπορικές συμφωνίες της ΕΕ διαδραματίζουν καίριο ρόλο στην αύξηση της ανθεκτικότητας και της ανταγωνιστικότητας των φορέων εκμετάλλευσης της ΕΕ.

Προτιμησιακές εμπορικές εργασίες

• Στο τέλος του 2025, η ΕΕ είχε συνάψει 44 προτιμησιακές εμπορικές συμφωνίες με 76 χώρες, οι οποίες αντιπροσώπευαν το 46,3 % του εξωτερικού εμπορίου της ΕΕ. Οι εμπορευματικές συναλλαγές με τις εν λόγω χώρες-εταίρους αυξήθηκαν ταχύτερα από το συνολικό εμπόριο της ΕΕ με άλλες τρίτες χώρες: Αύξηση 3,1% έναντι 1,4%. Το 2025, οι εξαγωγές αγροδιατροφικών προϊόντων της ΕΕ προς χώρες με εμπορική συμφωνία αυξήθηκαν κατά 4,6 %, ενώ οι εξαγωγές προς μη προτιμησιακούς εταίρους μειώθηκαν κατά 3,6 %.
• Η ενδιάμεση εμπορική συμφωνία ΕΕ-Χιλής (ITA) καταδεικνύει τον άμεσο και θετικό αντίκτυπο που μπορεί να έχει μια νέα εμπορική συμφωνία. Το συνολικό διμερές εμπόριο ανήλθε σε 20,8 δισ. ευρώ κατά τους πρώτους 11 μήνες από την έναρξη ισχύος του την 1η Φεβρουαρίου 2025, αυξημένο κατά 3 % σε ετήσια βάση. Οι εξαγωγές μηχανημάτων και συσκευών στην ΕΕ αυξήθηκαν κατά 9 %, χημικών προϊόντων κατά 8 % και οπτικών και φωτογραφικών οργάνων κατά 17 %.
• Μέσω της συνεχούς εστίασης στην επιτυχή εφαρμογή των εμπορικών συμφωνιών της ΕΕ, η Επιτροπή, σε στενή συνεργασία με τα κράτη μέλη και τις επιχειρήσεις, μπόρεσε να εξαλείψει 20 φραγμούς στο εμπόριο, πλήρως ή εν μέρει, σε 14 χώρες εταίρους. Αυτό συμβάλλει στη βελτίωση της πρόσβασης των φορέων της ΕΕ στην αγορά.

Ενίσχυση της γεωπολιτικής παρουσίας της ΕΕ

Οι εμπορικές συμφωνίες της ΕΕ εξακολουθούν να ενισχύουν τη γεωπολιτική παρουσία της ΕΕ σε ένα δύσκολο διεθνές περιβάλλον. Κατά την περίοδο αναφοράς, οι εξαγωγές αγαθών της ΕΕ προς τους εταίρους ΣΕΣ αυξήθηκαν κατά 250 δισ. ευρώ, συμβάλλοντας στην αντιστάθμιση των μειωμένων εξαγωγών αγαθών προς τη Ρωσία, οι οποίες μειώθηκαν κατά 54,5 δισ. ευρώ κατά την εν λόγω περίοδο.

Το 2025, οι εμπορικές συμφωνίες της ΕΕ διαδραμάτισαν και πάλι σημαντικό ρόλο στην παροχή σταθερών πηγών εισαγωγών πρώτων υλών και ενεργειακών προϊόντων στρατηγικής σημασίας για την οικονομία της ΕΕ:

• Οι προτιμησιακοί εταίροι προμηθεύουν το ένα τέταρτο των εισαγωγών κρίσιμων πρώτων υλών της ΕΕ. Για παράδειγμα, μεταξύ 2024 και 2025, οι εισαγωγές κρίσιμων πρώτων υλών της ΕΕ από τον Καναδά αυξήθηκαν κατά 62 % σε αξία και ανήλθαν σε 3,3 δισ. EUR.
• Οι εμπορικές συμφωνίες της ΕΕ με πλούσιους σε πόρους εταίρους, όπως ο Καναδάς και η Χιλή, διευκόλυναν τις εισαγωγές ορυκτών προϊόντων. Μεταξύ 2024 και 2025, οι εισαγωγές ορυκτών προϊόντων από τον Καναδά αυξήθηκαν κατά 14 % (σε όρους αξίας) και ανήλθαν σε 6,1 δισ. EUR: συνέχιση της τάσης που παρατηρείται από το 2022. Πάνω από το ένα τέταρτο των εισαγωγών ορυκτών προϊόντων της ΕΕ προέρχονται πλέον από τον Καναδά. Από την έναρξη ισχύος της ITA ΕΕ-Χιλής τον Φεβρουάριο του 2025, οι εισαγωγές ορυκτών προϊόντων στην ΕΕ αυξήθηκαν κατά 33 %.

Επί του παρόντος, η ΕΕ έχει συνάψει 45 εμπορικές συμφωνίες, οι οποίες καλύπτουν 81 προτιμησιακούς εμπορικούς εταίρους.

Επιπλέον, η ΕΕ εξακολουθεί να επεκτείνει το δίκτυο εμπορικών συμφωνιών της:

• Το 2025 και το πρώτο εξάμηνο του 2026 η ΕΕ συνήψε εμπορικές συμφωνίες με τη Mercosur (προσωρινά σε ισχύ από την 1η Μαΐου 2026), το Μεξικό, την Ινδονησία, την Ινδία, την Αυστραλία και τις τέσσερις χώρες της Ανατολικής και Μεσημβρινής Αφρικής (Κομόρες, Μαδαγασκάρη, Μαυρίκιος και Σεϋχέλλες). Μαζί, θα αυξήσουν το μερίδιο προτιμησιακών συναλλαγών της ΕΕ στο 53,3 %.
• Η ΕΕ διαπραγματεύεται επί του παρόντος εμπορικές συμφωνίες με τη Μαλαισία, τις Φιλιππίνες, την Ταϊλάνδη και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. Επιπλέον, εκτός από την επιδίωξη διεύρυνσης του δικτύου εμπορικών συμφωνιών της τα τελευταία χρόνια, η ΕΕ έχει επιδιώξει και άλλες μορφές συνεργασίας με χώρες εταίρους, ιδίως ψηφιακές εμπορικές συμφωνίες με τη Σινγκαπούρη και την Κορέα, μια συμφωνία διευκόλυνσης των βιώσιμων επενδύσεων με την Αγκόλα και μια εταιρική σχέση καθαρού εμπορίου και επενδύσεων με τη Νότια Αφρική.

Η παρούσα έκθεση σχετικά με την εφαρμογή και την επιβολή της πολιτικής της ΕΕ για το εμπόριο και την οικονομική ασφάλεια το 2025 παρέχει ενημέρωση σχετικά με τις κύριες δραστηριότητες και τα επιτεύγματα της ΕΕ, υπό την καθοδήγηση του επικεφαλής για την επιβολή των εμπορικών συμφωνιών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Η έκθεση παρουσιάζει τις επιπτώσεις της άρσης των εμπορικών φραγμών και της επίλυσης διαφορών σε εμπορικούς εταίρους τρίτων χωρών, μεταξύ άλλων με τη βοήθεια της επίλυσης διαφορών και της ενισχυμένης εργαλειοθήκης της ΕΕ για αυτόνομα μέσα επιβολής. Επισημαίνει επίσης τις προσπάθειες για την προώθηση των πλεονεκτημάτων των εμπορικών συμφωνιών της ΕΕ για βασικούς ενδιαφερόμενους φορείς, όπως οι μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, ιδίως μέσω της δικτυακής πύλης Access2Markets.