Δορυφόροι και Κτηματολόγιο στην υπηρεσία του αγρότηΣε εξέλιξη βρίσκεται μια εκτεταμένη μεταρρύθμιση στον τρόπο ελέγχου και καταβολής των αγροτικών ενισχύσεων, με αιχμή τη συστηματική αξιοποίηση δορυφορικών δεδομένων πολύ υψηλής ανάλυσης και των στοιχείων του Ελληνικού Κτηματολογίου. Για πρώτη φορά, το κράτος αποκτά ενιαία και αντικειμενική εικόνα για τις πραγματικές χρήσεις γης, διακρίνοντας με ακρίβεια τις καλλιεργούμενες εκτάσεις, τους βοσκότοπους και τις περιοχές που δεν συνδέονται με αγροτική δραστηριότητα.
Η παρέμβαση υλοποιείται από το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης, μέσω της Γενικής Γραμματείας Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων, σε συνεργασία με το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και την ΑΑΔΕ. Το σχέδιο έχει λάβει έγκριση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και αποσκοπεί στην πλήρη ευθυγράμμιση με την Κοινή Αγροτική Πολιτική, με έμφαση στη διαφάνεια και στην προστασία των παραγωγών που δραστηριοποιούνται πραγματικά στο χωράφι.
Σε δήλωσή του στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρης Παπαστεργίου τονίζει ότι η ψηφιακή μετάβαση λειτουργεί ως εργαλείο δικαιοσύνης και αξιοπιστίας, επιτρέποντας την αντιμετώπιση χρόνιων στρεβλώσεων. Όπως επισημαίνει, κεντρικό ρόλο έχει ο νέος ενιαίος ψηφιακός γεωχωρικός χάρτης της χώρας, βασισμένος σε δορυφορικά δεδομένα υψηλής ανάλυσης, ο οποίος θα αποτελεί τη σταθερή βάση για τις αγροτικές ενισχύσεις και θα διασφαλίζει ότι επιλέξιμες είναι μόνο οι πραγματικές γεωργικές εκτάσεις. Παράλληλα, με τη χρήση εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης και γεωχωρικών δεδομένων του Κτηματολογίου, οι έλεγχοι γίνονται στοχευμένοι και βασισμένοι στον πραγματικό κίνδυνο, μειώνοντας τη γραφειοκρατία και ενισχύοντας την εμπιστοσύνη των παραγωγών.
Ενιαίος χάρτης και τεχνητή νοημοσύνη
Για δεκαετίες, το σύστημα ενισχύσεων λειτουργούσε χωρίς ολοκληρωμένα χαρτογραφικά δεδομένα και ενιαία ψηφιακή βάση, γεγονός που προκαλούσε ασάφειες, λάθη και διαφορετικές πρακτικές ανά περιοχή. Σήμερα, το νέο γεωχωρικό υπόβαθρο, που στηρίζεται σε εικόνες μικροδορυφόρων, ενσωματώνεται στο γεωγραφικό σύστημα του ΟΠΕΚΕΠΕ και «κουμπώνει» σταδιακά με τα δεδομένα του Ελληνικού Κτηματολογίου, παρέχοντας σαφή όρια και νομική ταυτότητα για κάθε γεωτεμάχιο.
Πάνω σε αυτό το υπόβαθρο εφαρμόζονται αλγόριθμοι τεχνητής νοημοσύνης που αναλύουν μορφολογικά και φασματικά χαρακτηριστικά, καθώς και τη χρονική εξέλιξη των εκτάσεων. Το σύστημα αναγνωρίζει αν μια περιοχή καλλιεργείται, αν βοσκείται, αν έχει αλλάξει χρήση ή παραμένει αδρανής, επιτρέποντας τον εντοπισμό ασυνεπειών με αντικειμενικό τρόπο και την πραγματοποίηση στοχευμένων ελέγχων.
Η νέα προσέγγιση θεωρείται κομβική για τους συνεπείς παραγωγούς, καθώς οι ενισχύσεις τους θωρακίζονται μέσω τεκμηριωμένων στοιχείων που αποδεικνύουν την πραγματική και ενεργή χρήση των εκτάσεων. Έτσι, αποφεύγονται οι οριζόντιες περικοπές και οι καθυστερήσεις που χαρακτήριζαν το παρελθόν.
Ήδη, από τις πρώτες επικαιροποιήσεις των δορυφορικών υποβάθρων, καταγράφονται σημαντικές αλλαγές στις χρήσεις γης. Στην περιοχή του νέου αεροδρομίου στο Καστέλι Κρήτης, για παράδειγμα, εκτάσεις που εμφανίζονταν ως αγροτικές αποτυπώνονται πλέον καθαρά ως εργοτάξια και υποδομές. Το επικαιροποιημένο υπόβαθρο που καλύπτει το σύνολο της Κρήτης επιτρέπει την παρακολούθηση τέτοιων μεταβολών και την ενσωμάτωσή τους στους ελέγχους.
Οι ψηφιακοί έλεγχοι συμπληρώνονται από επιτόπιους ελέγχους με σύγχρονα μέσα, όπως γεωαναφερμένες φωτογραφίες, πανοραμικά βίντεο και τρισδιάστατες αποτυπώσεις. Οι πρώτες εφαρμογές σε περιοχές όπως η Κρήτη, η Θεσσαλία και η Ανατολική Μακεδονία έχουν ήδη περιορίσει σημαντικά τις ασάφειες.
Παράλληλα, αναπτύσσεται το GOV AGRI Wallet, μια εφαρμογή για κινητά τηλέφωνα που θα επιτρέπει στους παραγωγούς να δηλώνουν τη δραστηριότητά τους και να τεκμηριώνουν ψηφιακά την παρουσία τους στο πεδίο, με ασφαλή πιστοποίηση θέσης και χρόνου. Τα δεδομένα αυτά θα ενσωματώνονται στο σύστημα ως ψηφιακά τεκμήρια πραγματικής εργασίας.
Η συνδυασμένη αξιοποίηση τεχνολογιών, δεδομένων και θεσμικών συνεργασιών σηματοδοτεί, σύμφωνα με το αρμόδιο υπουργείο, μια αλλαγή φιλοσοφίας στον έλεγχο των αγροτικών ενισχύσεων. Σε αυτό το νέο πλαίσιο, ο έλεγχος αντιμετωπίζεται ως εγγύηση διαφάνειας και δικαιοσύνης, με στόχο οι πόροι της ΚΑΠ να κατευθύνονται στους πραγματικούς αγρότες, έγκαιρα και χωρίς τις στρεβλώσεις του παρελθόντος.
Ακολουθήστε το Agrocapital.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι τις ειδήσεις