Στα 31.500 ευρώ το αγροτικό εισόδημα στην ΕΕ το 2024

Αυξημένο κατά 5,2% ήταν το μέσο αγροτικό εισόδημα ανά εργαζόμενο στην Ευρωπαϊκή Ένωση το 2024, φτάνοντας τα 31.500 ευρώ. Η ανάκαμψη, ωστόσο, δεν κάλυψε την απόσταση από το υψηλό των 35.100 ευρώ που είχε καταγραφεί το 2022, ενώ οι εισοδηματικές διαφορές μεταξύ κρατών-μελών, παραγωγικών κλάδων και τύπων εκμεταλλεύσεων παραμένουν έντονες.

Σε ονομαστικούς όρους, το αγροτικό εισόδημα ανά εργαζόμενο ήταν το 2024 κατά 64% υψηλότερο από ό,τι το 2014. Τα στοιχεία περιλαμβάνονται στην έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής «Εισοδήματα των αγροτικών εκμεταλλεύσεων στην ΕΕ – Βασικές εξελίξεις το 2024», η οποία δημοσιεύθηκε τον Σεπτέμβριο του 2026. Η ανάλυση βασίζεται σε προκαταρκτικά στοιχεία του Δικτύου Δεδομένων για τη Βιωσιμότητα των Γεωργικών Εκμεταλλεύσεων (FSDN).

Η αύξηση του εισοδήματος συνδέεται με άνοδο 1,3% στην αξία της παραγωγής και μείωση 1,1% στις ενδιάμεσες καταναλώσεις. Οι εξελίξεις αυτές αντιστάθμισαν την αύξηση των αποσβέσεων κατά 5,9%. Σημαντική ήταν και η μείωση, κατά 18%, του κόστους των λιπασμάτων, η πρώτη από τότε που άρχισε η ανοδική τάση το 2022.

Μεγάλες αποκλίσεις ανά περιοχή και κλάδο

Τα υψηλότερα εισοδήματα ανά εργαζόμενο καταγράφηκαν στο βορειοδυτικό τμήμα της ΕΕ: στη Δανία, τη βόρεια Γερμανία, τις Κάτω Χώρες, τη Φλάνδρα, τη βόρεια Γαλλία, το Λουξεμβούργο και τη Λομβαρδία. Χαμηλότερα επίπεδα εμφάνισαν η Βαλτική και οι ανατολικές και νοτιοανατολικές περιοχές της Ένωσης.

Η εικόνα διαφοροποιείται και ανά παραγωγικό κλάδο. Οι εκμεταλλεύσεις γαλακτοπαραγωγής σημείωσαν τη μεγαλύτερη αύξηση εισοδήματος, κατά 15,3%, μετά την προηγούμενη πτώση. Περίπου 10% αυξήθηκε το εισόδημα στις εκμεταλλεύσεις με άλλα ζώα βόσκησης και στις καλλιέργειες άλλων μόνιμων φυτών.

Αντίθετα, οι αροτραίες καλλιέργειες συνέχισαν την πτωτική πορεία, με μείωση 4,2%, ενώ το εισόδημα στις αμπελουργικές εκμεταλλεύσεις υποχώρησε κατά 2,5%.

Σε απόλυτα μεγέθη, το υψηλότερο μέσο εισόδημα ανά εργαζόμενο καταγράφηκε στις εκμεταλλεύσεις εκτροφής χοίρων και πουλερικών, στα 82.900 ευρώ. Το χαμηλότερο σημειώθηκε στις μικτές εκμεταλλεύσεις, οι οποίες συνδυάζουν διαφορετικές παραγωγικές δραστηριότητες, με 23.400 ευρώ. Οι βιολογικές εκμεταλλεύσεις κατέγραψαν αύξηση εισοδήματος ανά εργαζόμενο κατά 3,9%.

Διαφορές με βάση το φύλο, την ηλικία και την κατάρτιση

Η έκθεση καταγράφει εισοδηματικό χάσμα και μεταξύ των φύλων. Οι εκμεταλλεύσεις που διευθύνονται από γυναίκες είχαν κατά μέσο όρο εισόδημα κατά 39% χαμηλότερο από εκείνες που διευθύνονται από άνδρες. Η διαφορά εμφανίζεται σχεδόν σε όλα τα κράτη-μέλη και τους τομείς, αν και μειώθηκε κατά 3 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με το 2023.

Οι αγρότες ηλικίας 40 έως 64 ετών διαχειρίζονται, κατά μέσο όρο, εκμεταλλεύσεις με τα υψηλότερα εισοδήματα. Σε επίπεδο ΕΕ, οι νέοι αγρότες εμφανίζουν το χαμηλότερο εισόδημα. Ωστόσο, στα περισσότερα κράτη-μέλη τείνουν να καταγράφουν τα υψηλότερα επίπεδα.

Σύμφωνα με την έκθεση, ρόλο έχει και η αγροτική κατάρτιση: υψηλότερο εισόδημα ανά εργαζόμενο εμφανίζουν οι εκμεταλλεύσεις που διευθύνονται από αγρότες με πλήρη ή βασική αγροτική εκπαίδευση, σε σύγκριση με εκείνες των οποίων οι διαχειριστές διαθέτουν μόνο πρακτική γεωργική εμπειρία.

Οι ενισχύσεις και η πορεία των επενδύσεων

Οι άμεσες ενισχύσεις της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής αντιστοιχούσαν, το 2024, στο 21% του αγροτικού εισοδήματος κατά μέσο όρο. Το ποσοστό διαφέρει ανάλογα με την περιφέρεια, το οικονομικό μέγεθος και το είδος παραγωγής. Όσο μικρότερη είναι η εκμετάλλευση, τόσο μεγαλύτερο είναι το μερίδιο των ενισχύσεων. Στη μικρότερη κατηγορία οικονομικού μεγέθους, το μερίδιο αυξήθηκε κατά 4% σε σχέση με το 2023, ενώ στις υπόλοιπες κατηγορίες μειώθηκε έως και 2% ή παρέμεινε αμετάβλητο.

Το 2024 υποχώρησαν οι επενδύσεις σε πάγια στοιχεία ενεργητικού, τόσο οι ακαθάριστες όσο και οι καθαρές, έπειτα από μακροπρόθεσμη αύξηση εισοδημάτων και επενδύσεων. Η μείωση μπορεί να συνδέεται με την πτώση των εισοδημάτων που είχε καταγραφεί το 2023.

Το ποσοστό των εκμεταλλεύσεων που αποεπενδύουν αυξήθηκε από 17% το 2018 σε 22% το 2023, προτού μειωθεί κατά 2 ποσοστιαίες μονάδες το 2024. Οι μεγαλύτερες αναλογίες εκμεταλλεύσεων με θετικές επενδύσεις εντοπίζονται στην κεντρική και τη βόρεια Ευρώπη. Υψηλότερα επίπεδα παγίων καταγράφουν, κατά μέσο όρο, οι εκμεταλλεύσεις εκτροφής ζώων που τρέφονται με σπόρους και δημητριακά, καθώς και οι γαλακτοπαραγωγικές.