Του Δρ. Ιωάννη Καϊμακάμη
Το 2025 η ελληνική φέτα ΠΟΠ κατέγραψε ένα ακόμη ορόσημο. Οι εξαγωγές ανήλθαν στα 835,1 εκατ. ευρώ, αυξημένες κατά 6,4% σε σχέση με το 2024, συμπληρώνοντας 18 συνεχόμενα έτη ανόδου. Από τα 138,8 εκατ. ευρώ του 2007, η συνολική άνοδος αγγίζει το +502%, μια επίδοση που εδραιώνει τη φέτα ως τον ισχυρότερο πρεσβευτή της ελληνικής κτηνοτροφίας στο εξωτερικό.
Η πορεία αυτή δεν υπήρξε τυχαία ούτε ομοιόμορφη. Η εξέλιξη των εξαγωγών αποτυπώνεται σε τρεις διακριτές φάσεις, καθεμία με τα δικά της χαρακτηριστικά και δυναμική.
Η πρώτη περίοδος, από το 2007 έως το 2018, χαρακτηρίστηκε από σταθερή ανάπτυξη με μέσο ετήσιο ρυθμό +8,9%. Μέσα στη βαθιά οικονομική κρίση της χώρας, οι εξαγωγές σχεδόν τριπλασιάστηκαν, αποδεικνύοντας ότι η φέτα ΠΟΠ διέθετε διεθνή ζήτηση ανεξάρτητη από την εγχώρια ύφεση. Οι τιμές διατηρήθηκαν σε ένα σχετικά στενό εύρος, μεταξύ 5,23 και 5,95 ευρώ ανά κιλό, ένδειξη ενός ώριμου αλλά ανθεκτικού κλάδου.
Η δεύτερη περίοδος, από το 2019 έως το 2023, ήταν εκρηκτική. Ο σύνθετος ετήσιος ρυθμός αύξησης έφθασε το +13,6%, ενώ η πανδημία, αντί να περιορίσει τη ζήτηση, ενίσχυσε την κατανάλωση τυποποιημένων και πιστοποιημένων προϊόντων στις διεθνείς αγορές. Η μέση τιμή αυξήθηκε από 5,23 σε 8,41 ευρώ ανά κιλό, καταγράφοντας άνοδο +61% μέσα σε τέσσερα χρόνια. Το 2023 αποτέλεσε έτος κορύφωσης, με εξαγωγές 735,3 εκατ. ευρώ και ετήσια αύξηση +21,4%.
Από το 2024 και το 2025 διαμορφώνεται μια φάση ωρίμανσης σε υψηλά επίπεδα. Ο ρυθμός αύξησης επιβραδύνεται στο εύρος 6,4% έως 6,8%, όμως οι τιμές παραμένουν σταθεροποιημένες μεταξύ 7,92 και 8,09 ευρώ ανά κιλό, δηλαδή περίπου +56% υψηλότερα από το 2019. Το κρίσιμο στοιχείο είναι ότι ο όγκος δεν υποχωρεί. Το 2025 οι εξαγόμενες ποσότητες αυξήθηκαν κατά +8,7%, φθάνοντας τα 105.494.300 κιλά. Η άνοδος αυτή υποδηλώνει ότι η ζήτηση έχει πλέον δομικά χαρακτηριστικά και δεν στηρίζεται αποκλειστικά σε ανατιμήσεις.
Συνολικά, από το 2007 έως το 2025, ο όγκος των εξαγωγών αυξήθηκε κατά +284%, ενώ η αξία κατά +502%. Περίπου το 55% της αξιακής ανόδου προέρχεται από πραγματική αύξηση ποσοτήτων και το υπόλοιπο 45% από βελτίωση τιμών. Η ελληνική φέτα ΠΟΠ δεν αναπτύχθηκε μόνο ακριβότερα, αλλά και περισσότερο.
Το αποτέλεσμα αυτό αποτυπώνει μια στρατηγική διαφοροποίησης και επένδυσης στην ποιότητα, την πιστοποίηση και τη διεθνή δικτύωση. Σε μια περίοδο αυξημένων γεωπολιτικών και εμπορικών αβεβαιοτήτων, η φέτα εξελίσσεται σε σταθερό εξαγωγικό πυλώνα της ελληνικής αγροδιατροφής, με ανθεκτικότητα που ξεπερνά τις συγκυρίες.
Χρονολογική εξέλιξη εξαγωγών φέτας ΠΟΠ (επιλεγμένα έτη)
|
Έτος |
Σύνολο (€ εκ.) |
Intra-EU (€ εκ.) |
Extra-EU (€ εκ.) |
Όγκος (100kg) |
€/kg |
ΔΕΤ% |
|
2007 |
138,8 |
103,6 |
35,2 |
274.367 |
5,06 |
|
|
2010 |
187,0 |
138,1 |
48,8 |
316.565 |
5,91 |
+13,9% |
|
2015 |
307,5 |
220,4 |
87,0 |
527.132 |
5,83 |
+18,0% |
|
2019 |
388,1 |
292,7 |
95,3 |
734.654 |
5,28 |
+3,9% |
|
2020 |
423,1 |
321,9 |
101,2 |
808.368 |
5,23 |
+9,0% |
|
2022 |
605,5 |
457,8 |
147,8 |
865.830 |
6,99 |
+30,3% |
|
2023 |
735,3 |
553,4 |
182,0 |
874.293 |
8,41 |
+21,4% |
|
2024 |
785,1 |
588,7 |
196,4 |
970.121 |
8,09 |
+6,8% |
|
2025 |
835,1 |
632,5 |
202,6 |
1.054.943 |
7,92 |
+6,4% |
Πηγή: Eurostat DS-045409, ΚΝ 04069032
Γεωγραφική Αναδιάρθρωση: Ποιες Αγορές Κερδίζουν Έδαφος
Η Γερμανία παραμένει η μεγαλύτερη αγορά με 218,7 εκατ. € (26,2% του συνόλου), αλλά για πρώτη φορά κατέγραψε μικρή υποχώρηση (-3,7%). Πρόκειται για ένα σαφές σήμα ωρίμανσης μιας κορεσμένης αγοράς, που παράλληλα αντανακλά την επιβράδυνση της γερμανικής κατανάλωσης σε ευρύτερο επίπεδο.
Αντίθετα, Ιταλία (+17,9%), Γαλλία (+22,2%) και Πολωνία (+23,6%) εμφανίζουν εντυπωσιακή δυναμική. Η Γαλλία αξίζει ιδιαίτερης αναφοράς. Από μόλις 20 εκατ. € το 2019 έφτασε τα 90 εκατ. € το 2025, αύξηση +349% σε έξι χρόνια. Η αγορά αυτή, με τη βαθιά τυροκομική κουλτούρα, ανακαλύπτει αργά αλλά σταθερά την Ελληνική φέτα ΠΟΠ ως premium προϊόν με ισχυρό storytelling προέλευσης.
Εκτός ΕΕ, το Ηνωμένο Βασίλειο (96,2 εκατ. €, +6,9%) παραμένει η κορυφαία αγορά, αποδεικνύοντας ότι ο Brexit δεν ανέκοψε τη ζήτηση. Οι ΗΠΑ σημείωσαν μικρή υποχώρηση (-4,8%), πιθανώς λόγω ισοτιμίας €/$, αλλά η 6ετής επίδοση (+208% από 2019) παραμένει εξαιρετική. Αξιοσημείωτη η εμφάνιση της Σαουδικής Αραβίας με +143% το 2025, ένα νέο αναδυόμενο μέτωπο ζήτησης.
Κατάταξη κύριων αγορών 2025 (vs 2024)
|
Χώρα |
Κατηγ. |
2025 (€ εκ.) |
2024 (€ εκ.) |
% 2025 |
Μεταβ.% |
|
Γερμανία |
ΕΕ |
218,7 |
227,1 |
26,2% |
-3,7% |
|
Ιταλία |
ΕΕ |
121,6 |
103,2 |
14,6% |
+17,9% |
|
Ηνωμένο Βασίλειο |
Εκτός ΕΕ |
96,2 |
90,0 |
11,5% |
+6,9% |
|
Γαλλία |
ΕΕ |
90,0 |
73,6 |
10,8% |
+22,2% |
|
ΗΠΑ |
Εκτός ΕΕ |
58,9 |
61,9 |
7,1% |
-4,8% |
|
Σουηδία |
ΕΕ |
37,3 |
34,6 |
4,5% |
+7,9% |
|
Αυστρία |
ΕΕ |
32,8 |
27,6 |
3,9% |
+18,9% |
|
Βέλγιο |
ΕΕ |
26,0 |
22,0 |
3,1% |
+18,2% |
|
Πολωνία |
ΕΕ |
11,7 |
9,4 |
1,4% |
+23,6% |
Πηγή: Eurostat DS-045409
3. Ιστορικό Ρεκόρ τον Ιούλιο: Πρώτος Μήνας Πάνω από 100 εκατ. €
Ο Ιούλιος 2025 σηματοδότησε ένα νέο ορόσημο. 105,2 εκατ. € σε έναν και μόνο μήνα, για πρώτη φορά στην ιστορία των εξαγωγών φέτας ένας μήνας υπερβαίνει τα 100 εκατ. €. Η αύξηση +18,3% έναντι Ιουλίου 2024 υποδηλώνει εντατικοποίηση αγορών, πιθανώς εν μέρει επηρεασμένη από την ανησυχία για την ευλογία των αιγοπροβάτων που είχε απασχολήσει τον κλάδο.
Εξίσου ενθαρρυντικός ήταν ο Ιανουάριος 2025 (+23,5% vs 2024). Ισχυρός ήταν και ο Δεκέμβριος (+15,5%), γεγονός που δείχνει σταδιακή μείωση της εποχικότητας, παραδοσιακά ο «νεκρός» μήνας πλησιάζει τα 53 εκατ. €.
Εποχικότητα εξαγωγών 2025 (επιλεγμένοι μήνες)
|
Μήνας |
2025 (€ εκ.) |
2024 (€ εκ.) |
Μεταβολή% |
Τάση |
|
Ιανουάριος |
59,7 |
48,3 |
+23,5% |
↑↑ Ισχυρή εκκίνηση |
|
Μάρτιος |
68,0 |
61,6 |
+10,4% |
↑ |
|
Μάιος |
88,5 |
78,8 |
+12,4% |
↑↑ |
|
Ιούλιος |
105,2 |
88,9 |
+18,3% |
🔝 Ιστορικό ρεκόρ |
|
Αύγουστος |
74,6 |
81,4 |
-8,3% |
↓ |
|
Δεκέμβριος |
53,4 |
46,2 |
+15,5% |
↑↑ |
Πηγή: Eurostat DS-045409
Τα στοιχεία της Eurostat για το 2025 δεν αφήνουν περιθώρια αμφιβολίας η ελληνική φέτα ΠΟΠ βρίσκεται πλέον σε μια φάση ώριμης, αλλά διατηρήσιμης ισχύος στις διεθνείς αγορές, με επιδόσεις που ξεπερνούν τον χαρακτήρα της συγκυριακής ανόδου.
Πρώτον, καταγράφεται νέο ιστορικό υψηλό. Οι εξαγωγές ανήλθαν στα 835,1 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας το 18ο συνεχόμενο έτος αύξησης. Σε ένα περιβάλλον που τα τελευταία χρόνια δοκιμάστηκε από οικονομική κρίση, πανδημία, ζωονόσους και πληθωριστικές πιέσεις, η ανθεκτικότητα του κλάδου αποδεικνύεται δομική και όχι ευκαιριακή.
Δεύτερον, παρατηρείται ουσιαστική γεωγραφική διαφοροποίηση. Η Γερμανία, αν και παραμένει η μεγαλύτερη αγορά, υποχωρεί σε μερίδιο από 28,9% σε 26,2%, ενώ Ιταλία, Γαλλία και Πολωνία ενισχύουν τη θέση τους. Η διεύρυνση της βάσης αγορών περιορίζει τον κίνδυνο υπερσυγκέντρωσης και ενισχύει τη στρατηγική ασφάλεια των εξαγωγών.
Τρίτον, η ζήτηση εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης αποκτά βαρύνουσα σημασία. Οι εξαγωγές προς τρίτες χώρες διαμορφώθηκαν στα 202,6 εκατ. ευρώ, με το Ηνωμένο Βασίλειο και τις Ηνωμένες Πολιτείες να καλύπτουν το 77% αυτής της αξίας. Παράλληλα, αγορές όπως η Σαουδική Αραβία και ο Καναδάς αναδεικνύονται σε δυνητικούς πόλους περαιτέρω ανάπτυξης.
Τέταρτον, η τιμολόγηση παραμένει σε επίπεδα premium. Η μέση τιμή των 7,92 ευρώ ανά κιλό το 2025 μπορεί να υπολείπεται του ιστορικού υψηλού των 8,41 ευρώ το 2023, ωστόσο εξακολουθεί να βρίσκεται 56% υψηλότερα από τα επίπεδα του 2019, επιβεβαιώνοντας ότι η ανατίμηση δεν ήταν παροδική αλλά συνδέεται με μόνιμη αναβάθμιση της αντιλαμβανόμενης αξίας του προϊόντος.
Πέμπτον, ο Ιούλιος του 2025 κατέγραψε ιστορικό ρεκόρ, με εξαγωγές 105,2 εκατ. ευρώ. Για πρώτη φορά σε μηνιαία βάση το όριο των 100 εκατ. ευρώ ξεπεράστηκε, στοιχείο που λειτουργεί ως ορόσημο για τον κλάδο και υποδηλώνει αυξημένη εποχική αλλά και διαρθρωτική ζήτηση.
Με βάση τους ρυθμούς των τελευταίων ετών, που κινούνται στο εύρος 6% έως 7%, οι εξαγωγές το 2026 εκτιμάται ότι μπορούν να προσεγγίσουν τα 890 έως 900 εκατ. ευρώ, εφόσον δεν υπάρξουν σοβαρές εξωγενείς αναταράξεις στο εμπόριο ή στο κόστος παραγωγής. Η πρόκληση πλέον δεν είναι η επέκταση, αλλά η διατήρηση της ποιότητας, της επάρκειας πρώτης ύλης και της ανταγωνιστικότητας σε ένα ολοένα πιο απαιτητικό διεθνές περιβάλλον.
Τα στοιχεία προέρχονται από τη βάση δεδομένων της Eurostat για το ενδοενωσιακό και διεθνές εμπόριο, κατηγορία EU Trade since 1988 by HS2-4-6 and CN8, κωδικός προϊόντος 04069032, που αφορά τη φέτα ΠΟΠ εξαιρουμένης αυτής για βιομηχανική επεξεργασία, με μηνιαία δεδομένα σε ετήσια άθροιση.
Ο Δρ. Ιωάννης Καϊμακάμης είναι σύμβουλος στρατηγικής κτηνοτροφικών επιχειρήσεων και αναλυτής αγορών ζωοκομικών προϊόντων.
Ακολουθήστε το Agrocapital.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι τις ειδήσεις