Η Πολιτική της Βιο-οικονομίας στον Αγροτικό Τομέα

Του Γενικού Γραμματέα Α.Π. & Δ.Κ.Π. κ. Κ. Μπαγινέτα

Εισαγωγή

Η Ευρωπαϊκή Στρατηγική για τη Βιοοικονομία, η οποία υιοθετήθηκε το 2012, έθεσε βασικούς ορισμούς και ανάγκες, εστιάζοντας κυρίως στην έρευνα. Οι στόχοι της Στρατηγικής, οι οποίοι στην πλειοψηφία τους παραμένουν αμετάβλητοι, επικεντρώνονται στην επίτευξη μίας καινοτόμου και ταυτόχρονα ανταγωνιστικής κοινωνίας η οποία θα χρησιμοποιεί αποτελεσματικά τους φυσικούς της πόρους. Παράλληλα, συμφιλιώνει την επισιτιστική ασφάλεια με τη βιώσιμη χρήση των ανανεώσιμων πόρων για βιομηχανικές εφαρμογές με στόχο την προστασία του περιβάλλοντος.

Προς επίτευξη των ανωτέρω, η εν λόγω στρατηγική ορίζει πέντε στόχους που επιτυγχάνονται μέσω της βιοοικονομίας και είναι οι εξής: η διασφάλιση της επισιτιστικής ασφάλειας, η βιώσιμη διαχείριση των φυσικών πόρων, η μείωση της εξάρτησης από μη ανανεώσιμους πόρους, η μείωση και προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή, η ανάπτυξη.

Στο επίκεντρο της διαδικασίας ενσωμάτωσης της βιοοικονομίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, στα ευρωπαϊκά κράτη βρίσκεται η Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ) με όλα τα απαραίτητα εργαλεία και τον απαιτούμενο προϋπολογισμό, ώστε να γίνουν οι απαραίτητες αλλαγές στον τομέα της γεωργίας, της δασοκομίας αλλά και σε ευρύτερους τομείς που άπτονται της αγροτικής ανάπτυξης. Η νέα Στρατηγική για τη Βιοοικονομία δίνει έμφαση στις επιπτώσεις που έχει η βιοοικονομία στις αγροτικές περιοχές, καθώς και στην ανάγκη ενδυνάμωσης των κύριων παραγωγών στις αλυσίδες αξίας.

 

Ο Αγροτικός Τομέας

Το 2018, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έθεσε εκ νέου σε εφαρμογή την Ευρωπαϊκή Στρατηγική και το Σχέδιο Δράσης για τη Βιοοικονομία.

Η έννοια της βιοοικονομίας εμπεριέχει εκείνα τα μέρη της οικονομίας τα οποία κάνουν χρήση των ανανεώσιμων οργανικών πόρων προερχόμενων από τη γη και τη θάλασσα- όπως οι καλλιέργειες, τα δάση, τα ψάρια, τα ζώα και οι μικροοργανισμοί- προκειμένου να παραχθούν τρόφιμα, υλικά αλλά και ενέργεια.

Με κύκλο εργασιών της τάξης των 2,3 τρισεκατομμυρίων ευρώ και καλύπτοντας το 8,2 % του συνόλου του ευρωπαϊκού εργατικού δυναμικού, η βιοοικονομία αποτελεί ζήτημα μείζονος σημασίας για μία επιτυχημένη ευρωπαϊκή οικονομία. Στόχος είναι η επίτευξη περισσότερων μέσα από μία βιώσιμη προσέγγιση.

Η ανανεωμένη αυτή ευρωπαϊκή προσέγγιση στοχεύει στην καλύτερη κατανόηση των οικολογικών συνόρων της βιοοικονομίας. Η δημιουργία μίας ταχέως αναπτυσσόμενης βιώσιμης βιοοικονομίας εξυπηρετεί πολλές προτεραιότητες πολιτικής κατεύθυνσης. Είναι σε θέση να συνεισφέρει στην οικοδόμηση μίας μελλοντικής κοινωνίας ουδέτερης ως προς το διοξείδιο του άνθρακα προς συμμόρφωση με τους στόχους που έχουν τεθεί για το κλίμα βάσει της Συμφωνίας των Παρισίων, ενώ παράλληλα μπορεί να στηρίξει τον εκσυγχρονισμό του Ευρωπαϊκού βιομηχανικού κλάδου μέσω της δημιουργίας νέων αλυσίδων αξίας και της υιοθέτησης αποτελεσματικών βιομηχανικών διεργασιών με «πράσινη» προσέγγιση.

Η βιώσιμη, κυκλική βιοοικονομία μπορεί να μετατρέψει τα οργανικά απόβλητα, υπολείμματα και απορρίμματα σε σημαντικούς πόρους και να προωθήσει αντίστοιχες καινοτομίες και πρωτοβουλίες με σκοπό να ενθαρρύνει τα καταστήματα λιανικής πώλησης και τους καταναλωτές, ώστε μέχρι το 2030 να μειώσουν τη σπατάλη των τροφίμων κατά 50%.

Πέρα από το γεγονός ότι η βιώσιμη βιοοικονομία επιφέρει οφέλη στην οικονομία, την κοινωνία και το περιβάλλον, είναι εξίσου σημαντική και για τους επαγγελματίες στον τομέα της αγροτικής ανάπτυξης. Αυτό συμβαίνει διότι η βιοοικονομία καλύπτει όλους τους τομείς και τα συστήματα που σχετίζονται με τους οργανικούς πόρους (ζώα, φυτά, μικροοργανισμοί και παραγόμενη βιομάζα συμπεριλαμβανομένων των βιολογικών αποβλήτων) και συνδέονται άρρηκτα με τις αγροτικές περιοχές.

Κατά συνέπεια, η βιοοικονομία εμπεριέχει και συνδέεται με τα χερσαία οικοσυστήματα και τις παρεχόμενες υπηρεσίες, τους τομείς πρωτογενούς παραγωγής που χρησιμοποιούν και παράγουν οργανικούς πόρους (κατά κύριο λόγο στον τομέα της γεωργίας και της δασοκομίας όπως επίσης της αλιείας και των υδατοκαλλιεργειών), καθώς και όλους τους τομείς της οικονομίας και της βιομηχανίας που κάνουν χρήση των οργανικών πόρων και διαδικασιών με σκοπό την παραγωγή τροφίμων, ζωοτροφών, βιοπροϊόντων και ενέργειας αλλά και την παροχή υπηρεσιών. Το γεγονός ότι η επεξεργασία της βιομάζας είναι αποτελεσματικότερη όταν λαμβάνει χώρα στην πηγή αποδεικνύει τη μεγάλη σημασία που έχει για τις αγροτικές περιοχές.

Με απλά λόγια, η πλήρης ανάπτυξη μίας ευρωπαϊκής βιώσιμης βιοοικονομίας αναμένεται να δημιουργήσει νέες θέσεις εργασίας και οικονομική ανάπτυξη στις αγροτικές περιοχές μέσω της ολοένα και μεγαλύτερης συμμετοχής των κύριων παραγωγών στις τοπικές βιοοικονομίες, καθώς και μέσω της διαφοροποίησης των τοπικών οικονομικών δραστηριοτήτων τους. Συνεπώς, στην αλυσίδα αξίας ενσωματώνονται τόσο οι αγρότες όσο και οι αγροτικές μικρομεσαίες επιχειρήσεις οι οποίες δεν σχετίζονται με την πρωτογενή παραγωγή.

 

 

Πηγή

Ενσωματώνοντας τη Βιοοικονομία (2019). EU Rural Review No28. Ευρωπαϊκό Δίκτυο Αγροτικής Ανάπτυξης (ENRD). Λουξεμβούργο, Υπηρεσία Επίσημων Εκδόσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης. ISSN 1831-5267. https://enrd.ec.europa.eu

 

Ακολουθήστε το Agrocapital.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι τις ειδήσεις