Κατάρρευση στο παγκόσμιο εμπόριο λιπασμάτων μετά το κλείσιμο του Ορμούζ

Σε ιστορική πτώση έχει οδηγηθεί το παγκόσμιο εμπόριο λιπασμάτων μετά το σχεδόν πλήρες κλείσιμο του στενού του Ορμούζ, σύμφωνα με στοιχεία που κατέγραψε ο ΟΟΣΑ μέσω νέου εργαλείου παρακολούθησης της θαλάσσιας κυκλοφορίας βασικών πρώτων υλών.

Όπως ανέφερε ο Graham Pilgrim, ειδικός του Οργανισμού για την Οικονομική Συνεργασία και Ανάπτυξη, κατά τη διάρκεια διαδικτυακής ενημέρωσης, τον Απρίλιο το εμπόριο λιπασμάτων υποχώρησε στο χαμηλότερο επίπεδο που έχει καταγραφεί τουλάχιστον από τον Ιανουάριο του 2019, όταν ξεκινά η σχετική σειρά δεδομένων του νέου εργαλείου.

Η εξέλιξη θεωρείται ιδιαίτερα κρίσιμη, καθώς περίπου το 30% των λιπασμάτων που χρησιμοποιούνται παγκοσμίως εξέρχεται από το στενό του Ορμούζ, στην περιοχή του Περσικού Κόλπου. Στα λιμάνια χωρών της περιοχής, κυρίως στο Κατάρ, στο Μπαχρέιν, στη Σαουδική Αραβία και στο Ιράν, έχουν εντοπιστεί 18 εξειδικευμένες θέσεις ελλιμενισμού για τη διακίνηση λιπασμάτων.

Οι βασικοί προορισμοί των φορτίων αυτών είναι η Βραζιλία, οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Κίνα και η Ινδία, γεγονός που δείχνει το εύρος των επιπτώσεων που μπορεί να προκαλέσει η διακοπή των ροών στην παγκόσμια αγροτική παραγωγή.

Από το στενό του Ορμούζ διέρχεται επίσης περίπου το ένα πέμπτο του πετρελαίου και του υγροποιημένου φυσικού αερίου που διακινείται διεθνώς. Και αυτές οι ροές έχουν μειωθεί εξαιτίας του αποκλεισμού του περάσματος, μετά τον πόλεμο που ξέσπασε στις 28 Φεβρουαρίου ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ από τη μία πλευρά και το Ιράν από την άλλη.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΟΟΣΑ, 828 πλοία που αναχώρησαν φορτωμένα από λιμάνια του Περσικού Κόλπου δεν έχουν φτάσει ακόμη στους προορισμούς τους. Ο αριθμός αυτός αντιστοιχεί στο 1,8% της παγκόσμιας χωρητικότητας θαλάσσιων μεταφορών.

Σε σχετικούς όρους, περισσότερο επηρεασμένα είναι τα πλοία μεταφοράς υγροποιημένου φυσικού αερίου, τα λεγόμενα μεθανιοφόρα, με ποσοστό 3,7% του συνόλου. Σημαντική είναι επίσης η επίπτωση στα πετρελαιοφόρα, με 2,6%, καθώς και στα πλοία που μεταφέρουν χημικά προϊόντα, με 2,9%.

Τα πλοία που πραγματοποίησαν στάσεις στον Περσικό Κόλπο την περίοδο αναφοράς, από τον Ιανουάριο του 2019 έως τον Απρίλιο του 2026, αντιστοιχούσαν στο 1,3% του παγκόσμιου στόλου, αλλά στο 3,1% των μεταφερόμενων όγκων εμπορευμάτων.

Οι χώρες του ΟΟΣΑ εμφανίζονται σχετικά λιγότερο εκτεθειμένες άμεσα στη θαλάσσια κυκλοφορία που προέρχεται από τον Περσικό Κόλπο, με μέσο ποσοστό 1,5%. Εξαίρεση αποτελεί η Ιαπωνία, όπου το ποσοστό φτάνει το 4,5%. Αντίθετα, πολύ μεγαλύτερη εξάρτηση καταγράφεται σε χώρες πιο κοντά στην περιοχή, όπως η Μαδαγασκάρη και το Πακιστάν, με 29%, η Κένυα με 24%, το Ομάν με 22% και το Τζιμπουτί με 20%.

Το νέο εργαλείο παρακολούθησης του διεθνούς εμπορίου που ανέπτυξε ο ΟΟΣΑ βασίζεται στο Αυτόματο Σύστημα Αναγνώρισης Πλοίων της Διεθνούς Ναυτιλιακής Οργάνωσης, το οποίο επιτρέπει τον εντοπισμό των πλοίων και χρησιμοποιείται αρχικά για λόγους ασφάλειας.

Το σύστημα καλύπτει συνολικά 23 ομάδες πρώτων υλών και αξιοποιεί δεδομένα από 29.664 θέσεις ελλιμενισμού σε 4.106 λιμάνια, από τα οποία περνά η συντριπτική πλειονότητα των εμπορικών πλοίων.

Για την εκτίμηση των ροών εμπορευμάτων, οι πληροφορίες για τις κινήσεις των πλοίων συνδυάζονται με στοιχεία για τα φορτία που διακινούνται στα συγκεκριμένα σημεία, μεταξύ άλλων και μέσω δορυφορικών εικόνων, αλλά και με επίσημες στατιστικές για τις ιστορικές εμπορικές ροές μεταξύ χωρών.

Με τον τρόπο αυτό, ο ΟΟΣΑ επιχειρεί να αποτυπώσει σε σχεδόν πραγματικό χρόνο την πορεία του διεθνούς εμπορίου, σε μια περίοδο κατά την οποία το κλείσιμο ενός από τα πιο κρίσιμα θαλάσσια περάσματα του πλανήτη προκαλεί αλυσιδωτές πιέσεις σε λιπάσματα, ενέργεια και βασικές πρώτες ύλες.

Ακολουθήστε το Agrocapital.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι τις ειδήσεις