Σημαντικές ανακατάξεις και βίαιη αναδιάρθρωση αναμένονται στον ελαιοκομικό τομέα της Ιβηρικής Χερσονήσου. Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα των ειδικών Juan Vilar και Sergio Caño, η οποία εκπονήθηκε για το Διεθνές Πανεπιστήμιο της Ανδαλουσίας (UNIA) σε συνεργασία με τον Όμιλο Ελαιολάδου Jaén, περισσότερα από 600 ελαιοτριβεία (το 27% του συνόλου) κινδυνεύουν με αφανισμό, συγχώνευση ή οριστικό κλείσιμο. Από τα 2.219 ενεργά ελαιοτριβεία σε Ισπανία και Πορτογαλία, εκτιμάται ότι 472 ισπανικές και 131 πορτογαλικές εγκαταστάσεις δεν θα αντέξουν τις πιέσεις της αγοράς, αφήνοντας χώρο μόνο για όσες μονάδες επιτύχουν υψηλά επίπεδα αποδοτικότητας.
Η κύρια αιτία της επερχόμενης κρίσης εντοπίζεται στο σημαντικό κενό μεταξύ του σταθερού κόστους λειτουργίας και των ασταθών ετήσιων συγκομιδών. Η άνοδος στις τιμές των εισροών, η έλλειψη εργατικών χεριών και η αύξηση των λειτουργικών αναγκών κατά 35% –την ώρα που η παραγωγή αυξήθηκε μόλις κατά 15% την τελευταία δεκαετία– υποχρεώνουν κάθε μονάδα να εξασφαλίζει επιπλέον 1,3 εκατομμύρια κιλά ελιών ετησίως για να καλύψει τα έξοδά της. Σε περιόδους ακαρπίας, αυτός ο ανταγωνισμός μετατρέπεται σε «κανιβαλισμό» μεταξύ των επιχειρήσεων για την εξασφάλιση του καρπού, οδηγώντας τις λιγότερο εκσυγχρονισμένες εκτός περιθωρίων κέρδους.
Οι τεράστιες αυξομειώσεις στην παραγωγή, που κυμάνθηκαν από 4,2 έως 10,2 εκατομμύρια τόνους την τελευταία δεκαετία, προκαλούν τεράστιες διακυμάνσεις στο βιομηχανικό κόστος. Η διαφορά στη μέση ποσότητα άλεσης μπορεί να προκαλέσει απόκλιση έως και 17 λεπτών στο κόστος επεξεργασίας ανά κιλό καρπού, η οποία μεταφράζεται σε διαφορά έως και 80 λεπτών στο κόστος παραγωγής ανά κιλό ελαιολάδου. Την ίδια στιγμή, οι ανισότητες στον τομέα είναι ήδη εμφανείς: στην Πορτογαλία μόλις 8 ελαιοτριβεία διαχειρίζονται το 46% της εθνικής παραγωγής, ενώ στην Ισπανία υπάρχουν μονάδες που επεξεργάζονται έως και 60 φορές μεγαλύτερο όγκο από τον εθνικό μέσο όρο.
Σήμερα, η αγορά της Ιβηρικής μοιράζεται ανάμεσα σε 1.047 συνεταιρισμούς (που επεξεργάζονται το 40% της παραγωγής) και 1.172 βιομηχανικά ελαιοτριβεία (που καλύπτουν το υπόλοιπο 60%). Όπως τονίζουν οι μελετητές, η μόνη βιώσιμη διέξοδος είναι η αύξηση του όγκου επεξεργασίας και η αξιοποίηση οικονομιών κλίμακας, μια διαδικασία που απαιτεί μεγάλες επενδύσεις σε τεχνολογία, εκπαίδευση και γνώση. Η πλήρης μελέτη αναμένεται να κυκλοφορήσει σε μορφή βιβλίου τον Σεπτέμβριο, συνοδευόμενη από προλόγους κορυφαίων παραγόντων της διεθνούς βιομηχανίας ελαιολάδου.
Ακολουθήστε το Agrocapital.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι τις ειδήσεις