Ευλογιά αιγοπροβάτων: Η παράταση των μέτρων αφήνει ανοιχτό το μέλλον των εκτροφών

Έως τις 30 Ιουνίου 2027 παρατείνεται το ευρωπαϊκό πλαίσιο έκτακτων μέτρων. Τι προβλέπεται για τις μετακινήσεις ζώων και τι πρέπει να γνωρίζουν οι κτηνοτρόφοι που σχεδιάζουν να ξαναστήσουν τα κοπάδια τους.

Του Γιώργου Μπακόλα

Με την ευλογιά αιγοπροβάτων να εξακολουθεί να προκαλεί νέες εστίες, η ελληνική κτηνοτροφία πλησιάζει στο 2027 χωρίς σαφή ορίζοντα επιστροφής στην κανονικότητα. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, με απόφαση που δημοσιεύθηκε στις 13 Νοεμβρίου, παρατείνει έως τις 30 Ιουνίου 2027 το πλαίσιο έκτακτων μέτρων και την απαγόρευση μετακινήσεων αιγοπροβάτων από την Ελλάδα προς το εξωτερικό. Για όσους έχασαν τα κοπάδια τους, η εξέλιξη διατηρεί την αβεβαιότητα γύρω από τον χρόνο και τους όρους επανεκκίνησης των μονάδων τους.

Υπάρχει, ωστόσο, μια διάκριση που ενδιαφέρει άμεσα τους παραγωγούς. Η νέα απόφαση δεν επιβάλλει γενική απαγόρευση εισαγωγής ζώων αναπαραγωγής από άλλα κράτη μέλη της ΕΕ. Δεν σημαίνει, επίσης, ότι όλοι οι κτηνοτρόφοι πρέπει υποχρεωτικά να περιμένουν μέχρι τον Ιούλιο για να αποκτήσουν ξανά ζώα. Η δυνατότητα παραλαβής εξαρτάται από τους περιορισμούς που ισχύουν στην περιοχή τους και από τις κτηνιατρικές προϋποθέσεις για τη συγκεκριμένη εκτροφή.

Η εκτελεστική απόφαση (ΕΕ) 2026/2533, της 9ης Νοεμβρίου 2026, μεταθέτει κατά έξι μήνες την προηγούμενη καταληκτική ημερομηνία της 31ης Δεκεμβρίου 2026. Παράλληλα, επικαιροποιεί τις ζώνες προστασίας, επιτήρησης και περαιτέρω περιορισμών, καθώς και τις περιόδους εφαρμογής των μέτρων σε αυτές.

Στο σκεπτικό της, η Επιτροπή αναφέρεται σε 30 επιπλέον εστίες σε 11 περιφερειακές ενότητες, οι οποίες γνωστοποιήθηκαν μεταξύ 10 Σεπτεμβρίου και 5 Νοεμβρίου 2026. Πρόκειται για την Αχαΐα, την Αρκαδία, την Άρτα, τη Φλώρινα, την Καβάλα, το Κιλκίς, τη Λάρισα, την Πρέβεζα, τη Ροδόπη, τις Σέρρες και τα Τρίκαλα. Η απόφαση δεν αλλάζει την κατηγοριοποίηση της νόσου ούτε εισάγει νέα στρατηγική αντιμετώπισής της.

Στην πράξη, η 30ή Ιουνίου 2027 δεν είναι κοινή ημερομηνία λήξης όλων των τοπικών περιορισμών. Κάθε κτηνοτρόφος χρειάζεται να γνωρίζει σε ποια ζώνη βρίσκεται η μονάδα του και ποια μέτρα ισχύουν εκεί. Πριν συμφωνήσει αγορά ή μεταφορά ζώων, πρέπει να έχει αποσαφηνίσει με την αρμόδια κτηνιατρική υπηρεσία εάν επιτρέπεται να τα παραλάβει και με ποιους όρους. Η απουσία γενικής απαγόρευσης εισαγωγών δεν αποτελεί από μόνη της άδεια ανασύστασης.

Για τις εκτροφές που έχασαν το ζωικό τους κεφάλαιο, όμως, η δυνατότητα αγοράς είναι μόνο η μία πλευρά του προβλήματος. Η άλλη είναι το κόστος μέχρι να επιστρέψει η παραγωγή. Τα ζώα πρέπει να αγοραστούν, να τραφούν και να φροντιστούν. Οι εγκαταστάσεις χρειάζονται τις απαραίτητες παρεμβάσεις βιοασφάλειας και οι καθημερινές υποχρεώσεις συνεχίζονται, ενώ η μονάδα δεν έχει ακόμη έσοδα.

Αυτό το διάστημα είναι κρίσιμο για την αντοχή του παραγωγού και η αντικατάσταση του κοπαδιού δεν επαναφέρει αμέσως τις παραδόσεις γάλακτος ούτε καλύπτει το εισόδημα που χάθηκε. Χρειάζονται διαθέσιμα χρήματα και ένας προγραμματισμός που να μπορεί να τηρηθεί. Όταν παραμένει αβέβαιο ακόμη και το πότε θα επιτραπεί η είσοδος ζώων στην εκτροφή, δυσκολεύει και η απόφαση για την ανάληψη νέων οικονομικών υποχρεώσεων.

Όπως έχει αναδείξει το Agrocapital στο ρεπορτάζ για την ανασύσταση των κοπαδιών και τον φόβο του δανεισμού, οι όροι χρηματοδότησης θα επηρεάσουν το πόσες μονάδες θα επιστρέψουν στην παραγωγή. Για έναν κτηνοτρόφο χωρίς τρέχον εισόδημα, έχει καθοριστική σημασία πόσο από το κόστος θα καλυφθεί με στήριξη και πόσο θα χρειαστεί να αναλάβει ο ίδιος.

Η πρόσφατη ενίσχυση έως 53,77 εκατ. ευρώ για κτηνοτρόφους που πλήττονται από ευλογιά και αφθώδη πυρετό αφορά την επιβάρυνση από τον εγκλεισμό και το αυξημένο κόστος διατροφής των ζώων. Η επανεκκίνηση μιας εκτροφής που έχει χάσει το κοπάδι της αποτελεί διαφορετική χρηματοδοτική ανάγκη.

Η καθυστέρηση στην αποκατάσταση των κοπαδιών μπορεί να επηρεάσει και τη διαθεσιμότητα αιγοπρόβειου γάλακτος, με συνέπειες για τον προγραμματισμό των τυροκομικών επιχειρήσεων. Δεν μπορεί, πάντως, να εξαχθεί από την απόφαση ασφαλές συμπέρασμα για την πορεία των τιμών. Αυτή θα εξαρτηθεί από τις ποσότητες που θα παράγονται, τη ζήτηση και τον ρυθμό επιστροφής των εκτροφών.

Η νέα απόφαση δίνει στα έκτακτα μέτρα ορίζοντα έως τον Ιούνιο του 2027. Για τις εκτροφές που έχασαν τα κοπάδια τους, το χρονοδιάγραμμα επιστροφής στην παραγωγή παραμένει ανοιχτό. Θα εξαρτηθεί από την πορεία της νόσου, τους περιορισμούς κάθε περιοχής και τη δυνατότητα των παραγωγών να χρηματοδοτήσουν την αγορά και τη συντήρηση των ζώων μέχρι να αρχίσουν ξανά οι παραδόσεις γάλακτος.

Διαβάστε εδω αναλυτικά την απόφαση

Ακολουθήστε το Agrocapital.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι τις ειδήσεις